Socjalizm z katedry

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Socjalizm z katedry – ironiczne sformułowanie liberała Heinricha Bernharda Oppenheima z 1871, na określenie poglądów ekonomistów i działaczy gospodarczych, uczestników kongresu w Eisenach w 1872.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Postulowali oni przeprowadzenie przez państwo niemieckie reform, zmierzających do poprawy sytuacji ekonomicznej robotników, np. ustawodawstwa ubezpieczeniowego. Dzięki temu - jak głosili - łagodzonoby konflikty klasowe i nie dopuszczano do wybuchu rewolucji społecznej. Dla propagowania swoich tez utworzyli Zrzeszenie Polityki Społecznej (Verein für Socialpolitik).

Jednym ze znanych przedstawicieli "socjalizmu z katedry" był Rudolf von Gneist. Oprócz niego określano tak: Gustava von Schmollera, Hansa Delbrücka, Lujo Brentano, Wernera Sombarta i Adolfa Wagnera.

Określenie Oppenheima było ironiczne, ponieważ tak opisani przez niego naukowcy nie byli żadnymi socjalistami, ale zwolennikami państwa liberalnego, stojącego na straży własności prywatnej.

Fryderyk Engels krytykował ich jako "filantropijnych wulgarnych ekonomistów" i "apologetów Bismarcka".

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Elżbieta Kundera, Doktryna "socjalistów z katedry" (1872 - 1918), Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1996.
  • Nowa Encyklopedia Powszechna PWN, t. 5, wyd. 1996.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]