Wymowa samogłosek nosowych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Wymowa samogłosek nosowych – w języku polskim, jako w jednym z dwóch języków słowiańskich, nie uległy denazalizacji samogłoski nosowe [ą] – nosowe [o]; [ę] – nosowe [e]. W języku polskim, w śródgłosie ich wymowa determinowana jest sąsiedztwem głoski następującej.

  • przed spół. szczelinową (v, f, s, š, z, ž, x) wymowa samogłosek nosowych jest dwojaka:
  • asynchronicznie:
ę [eų] np. [geųsty] gęsty
ą [oų] np. [koųsa] kąsa
  • synchronicznie:
ę [ę] np. [gęsty] gęsty
ą [ą] np. [kąsa] kąsa
ę [ęm] np. [tęmpy] tępy
ą [ąm] np. [rąmbać] rąbać
ę [ęn] np. [pęnt] pęd
ą [on] np. [trąnt] trąd
ę [ęṇ] np. [męṇčyć] męczyć
ą [ąṇ] np. [pąṇček] pączek
ę [ęń] np. [pęńʒ́ić] pędzić
ą [ąń] np. [mąńćić] mącić
  • przed spół. tylnojęzykową (k, g, u̯):
ę [ęŋ] np. [męŋka] męka
ą [ąŋ] np. [mąŋka] mąka
  • denazalizacja:
ę [e] np. [v’źel’i] wzięli
ą [o] np. [v’źou̯] wziął

W wygłosie wymowa samogłosek nosowych jest dwojaka:

  • asynchronicznie:
ę[eų] np. [teų] tę
ą [oų] np. [toų] tą
  • synchronicznie:
ę [ę] np. [tę] tę
ą [ą] np. [tą] tą

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Fonetyka i fonologia współczesnego języka polskiego, Danuta Ostaszewska, Jolanta Tambor, PWN, Warszawa 2000
  • Gramatyka Polska, Janusz Strutyński, Wydawnictwo Tomasz Strutyński, Kraków 2006

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]