5 złotych wzór 1934 Józef Piłsudski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
5 złotych wzór 1934
5 zlotych 1934 Jozef Pilsudski.jpg
Dane podstawowe
Emitent Bank Polski
Nominał 5 złotych
Rocznik 1934, 1935, 1936, 1938
Emisja
Mennica Mennica Państwowa
Nakład 9 599 000 szt.
Data emisji 5 grudnia 1934
Data wycofania Generalne Gubernatorstwo
Projektant S.Ostrowski
Opis fizyczny
Masa 11 g
Średnica 28 mm
Materiał srebro Ag750
Rant ząbkowany
Stempel zwykły
Uwagi moneta obiegowa

5 złotych wzór 1934 Józef Piłsudski – moneta pięciozłotowa, bita w srebrze, wprowadzona do obiegu 5 grudnia 1934 r. rozporządzeniem Ministra Skarbu z dnia 24 listopada 1934 (Dziennik Ustaw z r.1934 nr 105, poz.939), wycofana na podstawie rozporządzenia wydanego w okresie Generalnego Gubernatorstwa, wg którego monety bite w srebrze w okresie II Rzeczypospolitej należało obowiązkowo wymieniać na pieniądze papierowe[1].

Monetę bito w latach 1934–1938[2].

Awers[edytuj | edytuj kod]

W centralnym punkcie umieszczono godło – orła w koronie, poniżej rok bicia, dookoła napis „RZECZPOSPOLITA POLSKA”, a na dole napis „5 ZŁOTYCH 5”[2].

Rewers[edytuj | edytuj kod]

Na tej stronie monety umieszczono lewy profil marszałka Józefa Piłsudskiego, u dołu, z lewej strony, poniżej brody, herb Kościesza – znak Mennicy Państwowej w Warszawie, a wzdłuż obrzeża pod profilem słabo widoczne, niemal nieczytelne nazwisko projektanta[2].

Nakład[edytuj | edytuj kod]

Monetę bito w srebrze próby 750, na krążku o średnicy 28 mm, masie 11 gram, z rantem ząbkowanym, wg projektu St.Ostrowskiego w mennicy w Warszawie[2]. Nakłady monety w poszczególnych rocznikach przedstawiały się następująco[1]:

Rocznik Rewers Nakład Zdjęcie
5 złotych 1934 Józef Piłsudski 6 510 000 sztuk 5 zlotych 1934 Jozef Pilsudski.jpg
5 złotych 1935 Józef Piłsudski 1 800 000 sztuk 5 zlotych 1935.jpg
5 złotych 1936 Józef Piłsudski 1 000 000 sztuk 5 zlotych 1936 PILSUDSKI.jpg
5 złotych 1938 Józef Piłsudski 289 000 sztuk 5 zlotych 1938.jpg

Opis[edytuj | edytuj kod]

Moneta została wprowadzona do obiegu w sześćdziesiątą siódmą rocznicę urodzin marszałka Józefa Piłsudskiego.

Pięciozłotówkę bito na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z sierpnia 1932 roku o biciu monet 2, 5, 10 złotych w srebrze próby 750 i masie 2,2 grama przypadających na 1 złoty[1].

Godło na monecie jest zgodne ze wzorem Godła Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzonym 27 grudnia 1927 roku[1].

Nakład rocznika 1934 cytowany za literaturą tematu w rzeczywistości może być jednak mniejszy. W sprawozdaniach Mennicy Państwowej podano jedynie, że w roku 1934 wybito 7 060 000 sztuk trzech typów pięciozłotówek: Polonia, Józef Piłsudski oraz Józef Piłsudski-Orzeł Strzelecki. Częstość występowania na rynku kolekcjonerskim pięciozłotówki Polonia z 1934 roku może sugerować, że została ona wybita w większej liczbie egzemplarzy niż opisywane jest to dotychczas w katalogach, a to w konsekwencji oznaczałoby mniejszy nakład monety 5 złotych 1934 Józef Piłsudski[1].

Według identycznego wzoru były bite monety obiegowe 2 i 10 złotych[2].

W Mennicy Państwowej w Warszawie w 1988 roku, z okazji 70. rocznicy odzyskania niepodległości, wybito, kwadratowe klipy pamiątkowe monety 5 złotych 1934, stylizowane w znacznym stopniu na przedwojennej klipie 10 złotych 1934 Józef Piłsudski-Orzeł Strzelecki. Klipy te wybito w srebrze próby 999 w dwóch wersjach, ze znakiem mennicy (MW) na rewersie i bez znaku, w nakładach 1250 oraz 2100 sztuk odpowiednio[3].

Wersje próbne[edytuj | edytuj kod]

Wg niektórych katalogów dla pięciozłotówki wzór 1934 nie istnieją żadne wersje próbne monety[4]. Nieliczne prace podają istnienie monety 5 złotych wzór 1934 Józef Piłsudski wybitej w nakładzie 100 sztuk stemplem polerowanym (lustrzanym)[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Jerzy Chałupski, Specjalizowany katalog monet polskich XX i XXI w. część druga II Rzeczpospolita Generalne Gubernatorstwo 1918-1945, 2008.
  2. a b c d e Janusz Parchimowicz, Monety Polskie, 2003.
  3. Janusz Parchimowicz, Katalog monet polskich obiegowych i kolekcjonerskich od 1916, 2008.
  4. Janusz Parchimowicz, Monety Rzeczypospolitej Polskiej 1919-1939, 2010.