Beryloza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Beryloza (przewlekła choroba berylowa, berylioza, ang. berylliosis, chronic beryllium disorder, CBD) – przewlekła choroba zawodowa wynikająca z zatrucia berylem, przede wszystkim spowodowana kontaktem z pyłem berylowym. Dotyczy uszkodzeń układu oddechowego, przede wszystkim płuc, ale mogą występować także obrażenia skóry. Klinicznie bardzo przypomina sarkoidozę.

Beryloza
berylliosis
ICD-10 J63.2
Beryloza (pylica berylowa) (berylliosis)

Za wywołujące ostrą berylozę uważa się stężenie powyżej 100 μg/m³[1]. Wdychanie niskich stężeń powoduje berylozę w formie przewlekłej, np. przewlekłej choroby ziarniniakowej[a], objawiającą się upośledzeniem funkcji oddechowych (dusznościami, kaszlem), i innymi symptomami, w tym utratą wagi[1]. Ma ona charakter odpowiedzi alergicznej[2].Uczulenie na beryl dotyczy około 16% populacji. Nadwrażliwość na beryl jest typu komórkowego; beryl indukuje proliferację limfocytów T CD4+, uwalnianie cytokin, rekrutację makrofagów i tworzenie ziarniniaków.

Formę kliniczną przewlekłej berylozy opisali pierwszy raz Hardy i Tabershaw w 1946, u pracowników wytwarzających lampy fluorescencyjne[2].

Leczenie polega na długotrwałym podawaniu glikokortykosteroidów[3].

Grupą narażoną zawodowo na schorzenie są pracownicy zajmujący się obróbką stopów berylowo-miedziowych i berylowo-niklowych[1]. W przemyśle ostra beryloza w zasadzie nie występuje od lat 50. XX wieku, dzięki wyznaczeniu ścisłych limitów obecności berylu w środowisku pracy. W takiej formie zdarza się niemal jedynie w sytuacjach wypadków[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Beryllium, elemental (ang.). Toxycology Data Network (NIH), 2010-04-27. [dostęp 2017-12-28].
  2. a b c Toxicological Profile for Beryllium (ang.). Agency for Toxic Substances and Disease Registry, 2002-09. [dostęp 2017-12-28]. s. 46.
  3. Andrzej Szczeklik (red.): Choroby wewnętrzne. Przyczyny, rozpoznanie i leczenie, tom I. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2005. ISBN 83-7430-031-0.

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Ang. chronic beryllium disease (CBD).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ryszard Szepke: 1000 słów o atomie i technice jądrowej. Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1982. ISBN 83-11-06723-6. (pol.)

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.