Brennica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Brennica
Ilustracja
Brennica w Brennej
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Struga
Długość 16,8 km
Źródło
Miejsce stok Beskidka
Wysokość 790 m n.p.m.
Ujście
Recypient rzeka Wisła
Miejsce w okolicy Górek Wielkich
Współrzędne 49°46′56″N 18°48′46″E/49,782222 18,812778
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ujście
ujście
Ujście Brennicy do Wisły

Brennicastruga w Polsce, w województwie śląskim, pierwszy większy prawobrzeżny dopływ Wisły. Długość 16,8 km, średni spadek 2,8%. Jedna z głównych rzek Beskidu Śląskiego.

Źródła Brennicy znajdują się w Brennej na wysokości ok. 790 m n.p.m., na południowych zboczach Stołowa. Spływając początkowo w kierunku południowym, Brennica zatacza następnie szeroki łuk w prawo i od ujścia do niej Leśnicy płynie już w kierunku północno-zachodnim. Uchodzi do Wisły na granicy Górek Wielkich i Harbutowic, ok. 2,5 km na południe od Skoczowa, na wysokości 303 m n.p.m.

Rzeka charakteryzuje się dużą zmiennością wodostanów i w przeszłości często wylewała. 4 km jej dolnego biegu na terenie Górek Wielkich uregulowano i obwałowano w okresie międzywojennym – zatrudnieni przy tych pracach robotnicy byli w 1936 r. organizatorami wielkiego strajku okupacyjnego, którego celem było wywalczenie lepszych warunków pracy i płac. Bieg środkowy rzeki na terenie Brennej uregulowany został w latach 70. XX w. W tym samym czasie rozpatrywany był pomysł budowy zapory wodnej na Brennicy, z usytuowaniem w dolnej części wsi – jak dotychczas bez dalszych kroków.

Nazwa rzeki, podobnie jak wsi Brenna, pochodzi od zaginionego dziś słowa breń, oznaczającego błoto, glinę, bagno (od starosłowiańskiego pierwiastka brenije – oznaczające glinę, błoto, bagnisty grunt[1].

Charakterystyka rzeki[edytuj | edytuj kod]

Wg danych z posterunku na Brennicy w Górkach Wielkich z lat 1956-1990[2]:

  • NNQ - najniższy obserwowany przepływ - 0,04 m3/s;
  • SSQ - średni obserwowany przepływ - 1,92 m3/s;
  • WWQ - najwyższy obserwowany przepływ - 276 m3/s;
  • NNW - najniższy obserwowany stan wody - 103 cm;
  • SSW - średni stan wody ze średnich rocznych - 168 cm;
  • WWW - najwyższy obserwowany stan wody - 301 cm;
  • stan ostrzegawczy - 220 cm;
  • stan alarmowy - 260 cm.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Barański Mirosław: Beskid Śląski. Pasma Klimczoka i Równicy, Wydawnictwo PTTK "Kraj", Warszawa 1995, ​ISBN 83-7005-360-2​;
  • Mrózek Robert: Nazwy miejscowe dawnego Śląska Cieszyńskiego, wyd. Uniwersytet Śląski, Katowice 1984, ​ISBN 82-00-00622-2​;

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Robert Mrózek: "Nazwy miejscowe...", Katowice 1984;
  2. 6. Karpackie dopływy Wisły, klimatawoda.pl [dostęp 2017-12-02].