Przejdź do zawartości

Ejalet

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ejalety w 1609 r.

Ejalet[1] (tur. eyalet[2.1]) – największa[3] jednostka administracyjna w Imperium osmańskim oznaczająca prowincję[2.1]. Słowo ejalet weszło do użytku w latach 90 XVI wieku zastepując wcześniej używane określenie tur. beylerbeylik(inne języki)[3]. Prowincją zarządzał bejlerbej[4.1], pasza z tytułem wali (tur. vali), który oznaczał "gubernatora", "namiestnika". Każdy ejalet dzielił się na sandżaki[1].

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Prawdopodobnie w początkowych latach (1389-1402) panowania Bajazyda I ustanowiony został pierwszy podział państwa na 2 prowincje, Rumelię(inne języki) (Rumeli) na kontynencie europejskim) oraz Anatolię(inne języki) (Anadolu) w Azji Mniejszej. W latach 90 XIV w. Bajazyd w wyniku swoich podbojów na wschodzie utworzył trzecią prowincję Rum(inne języki) z stolicą w Amasya. W wyniku przyłączeniu Karamanu w 1468 powstała czwarta prowincja(inne języki) z stolicą w Konyi. Spis z 1527 wymienia 8 prowincji, w tym Egipt(inne języki), Syrię(inne języki), Diyarbakir(inne języki) i Kurdystan(inne języki). W 1609 spis Ajn Alego wymienia 32 prowincje[4.2]. W 1864 dokonano reformy ujednolicającej podziała państwa, wzorując się francuskim podziale administracyjnym. Ejalety zostały zastąpione przez wilajety(inne języki)[2.2].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. a b Księga podróży Ewliji Czelebiego. Zygmunt Abrahamowicz (red.). Książka i Wiedza, 1969, s. 462.
  2. Jan Reychman: Historia Turcji. Wrocław: Ossolineum, 1973.
    1. a b S. 347.
    2. S. 231.
  3. a b Selcuk Aksin Somel: The A to Z of the Ottoman Empire. Scarecrow Press, s. 88. ISBN 978-1-4617-3176-4.
  4. Colin Imber: Imperium Osmańskie, 1300–1650. Wyd. II. Kraków: Wydawnictwo Astra, 2023. ISBN 978-83-66625-97-6.
    1. S. 229.
    2. S. 226.