Gmach Giełdy w Petersburgu
![Ziemia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Geographylogo.svg/20px-Geographylogo.svg.png)
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Miasto wydzielone | |
Miejscowość | |
Styl architektoniczny | |
Rozpoczęcie budowy | |
Ukończenie budowy | |
Położenie na mapie Petersburga ![]() | |
Położenie na mapie Rosji ![]() | |
![]() |
Gmach Giełdy w Petersburgu – budynek znajdujący się u zbiegu dwóch ramion Newy przy placu Giełdowym (ros. Биржевая Площадь, Birżewaja Płoszczad`) na cyplu Wyspy Wasylewskiej (Васильевский остров, Wasiljewskij ostrow). Od roku 1940 mieści zbiory Centralnego Muzeum Wojskowo-Morskiego. Jest przykładem monumentalnej budowli w stylu petersburskiego empire’u.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Decyzja o zabudowie terenu na cyplu Wyspy Wasylewskiej została zatwierdzona w roku 1767. W latach 1783–1789 według projektu Giacoma Quarenghiego na brzegu Wielkiej Newy wzniesiono budynek Akademii Nauk, a także część budynku magazynowego. W ten sposób zabudowano okolice przyszłego gmachu Giełdy.
W roku 1783 rozpoczęto budowę Giełdy według projektu tego samego autora. Już w roku 1787 wstrzymano prace, gdyż realizowany projekt nie spełniał oczekiwań władz. Wykonanie nowego projektu powierzono francuskiemu architektowi Jean-François Thomasowi de Thomonowi. Nowy budynek, spełniający wymagania rosnącej ekonomiki Rosji, wznoszono w latach 1805-1810, jednak ukończono go w roku 1816. Przed budynkiem ustawiono dwie kolumny rostralne z rzeźbami symbolizującymi rzeki Rosji: Wołgę, Dniepr, Newę i Wołchow.
Według historyków XIX wieku wystrój budynku powierzono przebywającemu we Włoszech rzeźbiarzowi Wasylowi Demut-Malinowskiemu. W latach 1826–1832 według projektu Iwana Łukina wzniesiono budynki północnego i południowego magazynu oraz komory celnej, kończąc zabudowę cypla Wyspy Wasylewskiej. W latach 1913–1914 w głównej sali wykonano żelbetowy strop według projektu architektów Mariana Peretiatkowicza i Fiodora Lidwala.
Opis
[edytuj | edytuj kod]Gmach Giełdy otoczony jest kolumnadą w porządku doryckim z kolumnami o gładkich trzonach. We fryzie między tryglifami znajdują się puste metopy. Na osi budynku na kolumnadzie ustawiono grupę rzeźbiarską z dominującą postacią Neptuna z trójzębem. Nad kolumnadę wystaje ściana szczytowa z półkolistym oknem otoczonym promienistym obramowaniem. Architektura budynku wyróżnia się surowością, typową dla petersburskiego empire'u.
-
Fasada Giełdy
-
Rzeźba na fasadzie
-
Kolumna rostralna
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- В. И.Пилявский, А. А.Тиц. Ю.С.Ушаков: История русской архитектуры (Historia architektury rosyjskiej), Стройиздат, Moskwa 1984.
- Ростральные колонны – символ морских побед (Kolumny rostralne – symbol zwycięstw morskich), Miesięcznik "Наука и жизнь" nr 2/2000.