Jökulsá á Fjöllum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jökulsá á Fjöllum
Ilustracja
Wąwóz Jökulsá á Fjöllum w okolicach wodospadu Dettifoss
Kontynent Europa
Państwo  Islandia
Długość 206[1] km
Powierzchnia zlewni 7 750[2] km²
Średni przepływ 183[2] m³/s (u ujścia do zatoki Öxarfjörður)
Źródło
Miejsce lodowiec Dyngjujökull (część lodowca Vatnajökull)
Współrzędne 64°49′11″N 16°40′39″W/64,819722 -16,677500
Ujście
Recypient zatoka Öxarfjörður (Ocean Atlantycki)
Wysokość 0
Współrzędne 66°08′28″N 16°41′55″W/66,141111 -16,698611
Położenie na mapie Islandii
Mapa lokalizacyjna Islandii
źródło
źródło
ujście
ujście

Jökulsá á Fjöllum (isl. "rzeka lodowcowa w górach") – - rzeka w północnej Islandii, druga pod względem długości rzeka na wyspie (206 km), największa pod względem powierzchni dorzecza.

Jej źródła znajdują się w interiorze, wypływa z lodowca Dyngjujökull, w północnej części największego islandzkiego lodowca Vatnajökull. Płynie w kierunku północnym . W górnym biegu mija dwa znane wulkany: Askja (1516 m n.p.m.) i Herðubreið (1682 m n.p.m.). W dolnym biegu w wąwozie Jökulsárgljúfur (chronionym w ramach parku narodowego o tej samej nazwie) jej wody pokonują serię wodospadów: najpierw Selfoss, Dettifoss (najwyższy ze wszystkich - 44 m wysokości[2]) i Hafragilsfoss, a dalej Réttarfos i Vigabergsfoss. Odcinek ten powstał po wybuchu wulkanu leżącego pod dnem rzeki. Z biegiem czasu jej wody utorowały sobie drogę przez wielkie okruchy skał. Podkowiasty wąwóz Ásbyrgi, który rzeka mija nieco dalej na północ, powstał również w tym okresie, kiedy rzeka szukała sobie nowej drogi na północ. Uchodzi deltowo do zatoki Öxarfjörður (Axarfjördur), do Oceanu Atlantyckiego. Nad rzeką brak jest większych osad.

Przypisy

  1. Statistical Yearbook of Iceland 2015 (ang.). Hagstofa Íslands, 2015. [dostęp 2017-09-16].
  2. a b c Ísland í tölum (isl.). lmi.is, 2014. [dostęp 2017-09-30].