Kaplica dworska w Karniowicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kaplica dworska w Karniowicach
Obiekt zabytkowy nr rej. A-325 z 15.11.1971 [A-308/M][1]
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Karniowice
Adres Karniowice
Typ budynku kaplica dworska
Styl architektoniczny wczesnybarok
Inwestor Jerzy Pipan
Ukończenie budowy początek XVII w.
Pierwszy właściciel Jerzy Pipan
Położenie na mapie gminy Zabierzów
Mapa lokalizacyjna gminy Zabierzów
Kaplica dworska w Karniowicach
Kaplica dworska w Karniowicach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kaplica dworska w Karniowicach
Kaplica dworska w Karniowicach
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Kaplica dworska w Karniowicach
Kaplica dworska w Karniowicach
Położenie na mapie powiatu krakowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu krakowskiego
Kaplica dworska w Karniowicach
Kaplica dworska w Karniowicach
Ziemia50°09′07,08″N 19°46′37,51″E/50,151967 19,777086

Kaplica dworska pw. św. Marii Magdaleny – kaplica dworska znajdująca się w Karniowicach, w gminie Zabierzów, w województwie małopolskim.

Obiekt został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kaplica została wzniesiona na początku XVII w. przez krakowskiego rajcę i aptekarza, Jerzego Pipana, konsekrowana w 1624 roku. Kolejny właściciel Karniowic, kanonik krakowski Stanisław Wojeński kaplicę odnowił, fundując nowy ołtarz z obrazem w obramieniu z czarnego marmuru, zachowane do dziś: kropielnicę i stopnie przed ołtarzem. Nadając jej charakter kommemoratywny, umieścił w niej kilka tablic pamiątkowych:

  • tablica upamiętniająca fundację Jerzego Pipiana;
  • napis o złożeniu w kaplicy w 1666 r. przez biskupa krakowskiego Mikołaja Oborskiego relikwii świętych: Antonina, Grzegorza i Cyriaka;
  • pamięci księdza Piotra Paczanowskiego, prowincjała jezuitów zmarłego w 1667;
  • pamięci Jakuba Chrostowicza, doktora praw, zmarłego w 1665;
  • pamięci Achacego Pisarskiego, starosty wolbromskiego poległego pod Chocimiem w 1673;
  • pamięci Jerzego Sebastiana Lubomirskiego, zmarłego w 1667.

W specjalnie na ten cel wzniesionej krypcie pod kaplicą złożono w 1839 r. zwłoki kolejnego właściciela, Maksymiliana Bartynowskiego, przez co stała się ona mauzoleum. W 1877 r. umieszczono tablicę pamięci Emilii Oesterle, żony hrabiego Stanisława Mieroszowskiego.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Manierystyczna kaplica została wzniesiona na rzadko spotykanym planie sześcioboku, nakryta kopułą z latarnią. Była odnowiona w 1666 r. przez ks. Wojeńskiego, następnie w 1838, wreszcie została gruntownie odrestaurowana przez Stanisława Mieroszowskiego w 1859, co zostało upamiętnione kolejną tablicą. Ostatni raz kaplica była odnawiana przez obecnych właścicieli w latach 2009–2011. Podczas tej konserwacji odkryto oryginalny wystrój malarski kaplicy oraz przebadano kryptę.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Piotr Libicki, Dwory i pałace wiejskie w Małopolsce i na Podkarpaciu Poznań 2012 Dom Wydawniczy REBIS Sp. z o.o. ​ISBN 978-83-7510-597-1​ s.157.
  • Marian Kornecki, Sztuka sakralna wyd. Zarząd Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych w Krakowie 1993 s. 35.
  • Monografia Gminy Zabierzów, Piotr Hapanowicz (red.), Stanisław Piwowarski (red.), Kraków: wyd. Urząd Gminy Zabierzów, 2009, s. 1, ISBN 978-83-913222-2-2, OCLC 751142908.
  • http://zabierzow.org.pl/wp-content/uploads/2013/05/Monografia-wydanie-2010.pdf
  • Elżbieta Pytlarz: Kaplica w Karniowicach w świetle najnowszych badań konserwatorskich i archeologicznych. Kraków 2010. Mpis w: Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Krakowie.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]