Latimeria

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Latimeria[1]
Smith, 1939
Przedstawiciel rodzaju – Latimeria chalumnae
Przedstawiciel rodzaju – Latimeria chalumnae
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada mięśniopłetwe
Rząd celakantokształtne
Rodzina Latimeriidae
Rodzaj Latimeria
Synonimy
  • Malania Smith, 1953

Latimeriarodzaj drapieżnych ryb mięśniopłetwych obejmujący współcześnie żyjące gatunki z uważanej przez długi czas za wymarłą ponad 60 mln lat temu podgromady ryb trzonopłetwych. Latimerie określane są jako żywe skamieniałości.

Występowanie[edytuj]

Latimerie przebywają na głębokościach 150–700 m, nad skalistym dnem i w jaskiniach pochodzenia wulkanicznego.

Historia[edytuj]

Porównanie rozmiarów ryby i człowieka (modele)

Pierwszą znaną nauce latimerię złowiono 22 grudnia 1938 roku u ujścia rzeki Chalumna. Rybę odkupiła od rybaków Marjorie Courtenay-Latimer – kustosz muzeum miejskiego w East London. Wykonany przez siebie szkic przesłała profesorowi J.L.B. Smithowi, który oświadczył, że „byłby mniej zdziwiony, gdyby spotkał na ulicy żywego dinozaura[2].

Kolejny okaz złowiono w 1952 roku u wybrzeży Komorów. Latimeria chalumnae żyje w Oceanie Indyjskim u wybrzeży Afryki Wschodniej, osiąga długość do 200 cm i masę kilkudziesięciu kilogramów (maksymalnie 95 kg).

W 1997 roku, podczas podróży poślubnej Arnaz i Mark Erdmann na bazarze na indonezyjskiej wyspie Celebes znaleźli dziwną rybę. Gdy sprawdzili jej opis w Internecie, okazało się, że przypomina afrykańską Latimeria chalumnae, lecz różni się od niej ubarwieniem (osobniki afrykańskie są błękitne, podczas gdy indonezyjskie są brązowe). Nowy gatunek opisano jako Latimeria menadoensis. 19 maja 2007 u wybrzeży Celebes w pobliżu Parku Narodowego Bunaken latimerię wyłowił indonezyjski rybak; 15 lipca dwóch rybaków z Zanzibaru złowiło osobnika długości 1,34 m i ważącego 27 kg[3].

Klasyfikacja[edytuj]

Kręgowce charakterystyczne dla późnego dewonu: ryby mięśniopłetwe i czworonogi ziemnowodne.
Z mięśniopłetwych ryb takich jak eustenopteron wyewoluowali ich następcy panderichthys, które mogły oddychać powietrzem atmosferycznym na mulistych płyciznach, następnie pojawił się tiktaalik, który przy pomocy kończyno-podobnych płetw mógł wychodzić na ląd, poprzedzając pierwsze czworonogi takie jak akantostegi, których stopy posiadały osiem palców i ichtiostegi z rozwiniętymi kończynami, buszujące w chwastach porastających nabrzeżne mokradła. Mięśniopłetwe ryby wyewoluowały także w latimerie, które przetrwały do dnia dzisiejszego.

Latimerie początkowo (a wielu autorów nadal) zaliczano do rodziny Coelacanthidae, a po odkryciu blisko spokrewnionych z nimi gatunków wymarłych wyodrębnione zostały do rodziny Latimeriidae[4], Coelacanthidae obejmuje gatunki wymarłe.

Latimeria menadoensis

Gatunki zaliczane do tego rodzaju [5]:



Przypisy[edytuj]

  1. Latimeria, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.
  3. Reuters: Zanzibar fishermen land ancient fish. Yahoo!, 2007-07-15. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-07-18)].
  4. Froese, R. & D. Pauly: Family Latimeriidae – Gombessa (ang.). FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org, 2008. [dostęp 2009-02-08].
  5. W.N. Eschmeyer, R. Fricke: Catalog of Fishes electronic version (2 October 2012) (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 2012-10-13].

Bibliografia[edytuj]

  • Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
  • Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.
  • Ryby: encyklopedia zwierząt. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN : Dorota Szatańska, 2007. ISBN 978-83-01-15140-9.