Przejdź do zawartości

Okrywa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Okrywa z haczykowatymi łuskami na koszyczkach łopianu większego
Zakończone kolcami łuski okrywy u ostu

Okrywa – termin w botanice oznaczający strukturę otaczającą i chroniącą inny organ[1].

Okrywa kwiatostanowa

[edytuj | edytuj kod]

Okrywa kwiatostanowa[2] (łac. involucrum, ang. involucre[3]) – liście przykwiatowe (podsadki, przysadki, czasami także podkwiatki), które tworzą strukturę okrywającą gęsto skupione kwiatostany u niektórych grup roślin[2][3].

W kwiatostanie wyglądającym jak pojedynczy kwiat (pseudancjum) okrywa kwiatostanu wygląda zwykle jak odpowiednik kielicha[4].

Okrywa kwiatostanowa jest charakterystyczna dla koszyczków roślin z rodziny astrowatych (Asteraceae)[3], ale występuje też w główkowatych kwiatostanach podrodziny szczeciowych z rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae)[5] i dzwonkowatych (Campanulaceae)[6]. Okrywą nazywane są też przysadki i podkwiatki wspierające kwiaty żeńskie, a później owoce w podrodzinie leszczynowych Coryloideae w rodzinie brzozowatych (Betulaceae). U bukowatych podkwiatki zrastają się w drewniejącą okrywę zwaną kupulą[7].

Czasem okrywą kwiatostanową określana bywa też pojedyncza podsadka okrywająca kwiatostan – jak spatha u obrazkowatych[4].

Okrywa kwiatowa

[edytuj | edytuj kod]

Zwłaszcza w starszych publikacjach okrywa kwiatowa (łac. perianthium) oznacza okwiat. Czasem termin miał samodzielne znaczenie, a okwiat miał znaczenie węższe. Na przykład Edward Strasburger nazywał okrywą część kwiatu składającą się z listków osłaniających organy generatywne wewnątrz kwiatu, która może być wykształcona jako okwiat w wąskim znaczeniu (okrywa składająca się z niezróżnicowanych listków) lub z listków zróżnicowanych na kielich i koronę[4].

Okrywa u wątrobowców

[edytuj | edytuj kod]

Stulone listki otaczające organy generatywne u wątrobowców liściastych[1].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. a b Andrew Sugden, Ilustrowany słownik botaniczny, Wrocław, Warszawa, Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1992, s. 81, ISBN 83-04-03964-8.
  2. a b Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.): Słownik botaniczny. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 469. ISBN 83-214-1305-6.
  3. a b c Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, s. 459. ISBN 83-01-14342-8.
  4. a b c Strasburger E., Noll F., Schenck H., Schimper A. F. W.: Botanika. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1972, s. 231, 305, 930.
  5. Bogumił Pawłowski, Adam Jasiewicz (red.): Flora polska. Rośliny naczyniowe Polski i ziem ościennych. T. XIII. Warszawa, Kraków: PAN, PWN, 1972, s. 7.
  6. Bogumił Pawłowski, Adam Jasiewicz (red.): Flora polska. Rośliny naczyniowe Polski i ziem ościennych. T. XII. Warszawa, Kraków: PAN, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1971, s. 52.
  7. Adam Jasiewicz (red.), Flora Polski. Rośliny naczyniowe, t. III. Dwuliścienne wolnopłatkowe-jednookwiatowe, Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, PAN, 1992, s. 18, 20, ISBN 83-85444-06-8.