Papilio manlius

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Papilio manlius
Fabricius, 1798
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ stawonogi
Gromada owady
Rząd motyle
Rodzina paziowate
Podrodzina Papilioninae
Rodzaj Papilio
Podrodzaj (Druryia)
Gatunek Papilio manlius
Synonimy
  • Papilio grachus Fabricius, 1798
  • Papilio philemon Fabricius, 1938
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
Status iucn3.1 NT pl.svg

Papilio (Druryia) manlius − gatunek motyla z rodziny paziowatych i podrodziny Papilioninae.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek ten opisany został w 1798 roku przez Johana Christiana Fabriciusa w jego Supplementum Entomologiae Systematicae[2]. Jest blisko spokrewniony z P. phorbanta i P. epiphorbas[3][4]. Dawniej zaliczany był wraz z nimi do podrodzaju Princeps[5][3] do grupy gatunków P. nireus-group[3]. W klasyfikacji Bernarda Ronda z 2011 roku P. manlius wraz z P. epiphorbas, P. phorbanta i P. oribazus tworzy grupę gatunków P. oribazus-group, której wszyscy przedstawiciele są endemitami różnych części madagaskarskiego regionu zoogeograficznego. Grupa ta umieszczana jest w podrodzaju Druryia[5].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Imago[edytuj | edytuj kod]

Paź o krótkich ogonkach skrzydeł, osiągający od 42 do 52 mm, długości przedniego skrzydła i od 70 do 89 mm rozpiętości skrzydeł. Samiec ma wierzch przednich skrzydeł czarny z jasnymi, irydyzującymi zielonkawo-niebieskimi plamami i żółtymi kropkami. Jego tylne skrzydła nieco zaokrąglenie ząbkowane z podobnymi zielonkawo-niebieskimi plamami na wierzchu. Spód skrzydeł samca czarniawobrązowy z jaśniejszym brzegiem, a na tylnych z żółtawym zabarwieniem, białą, wyraźną w czasie lotu przepaską oraz białymi plamkami przykrawędziowymi i takiej barwy półksiężycowatymi (lunulami). Samica, która z początku została opisana jako odrębny gatunek, jest jaśniejsza, brązowa z podobnymi zielonkawo-niebieskimi plamami jak u samca, a pozbawiona białej przepaski na spodzie skrzydeł[6].

Gąsienica[edytuj | edytuj kod]

Gąsienice we wszystkich stadiach są ubarwione jasnozielono z czerwonym osmeterium[6], czym różnią się od współżerujących z nimi na maurytyjskich cytrusach gąsienic P. demodocus[4].

Ekologia i występowanie[edytuj | edytuj kod]

Gatunek endemiczny dla wyspy Mauritius w archipelagu Maskarenów[6]. Naturalna roślina żywicielska gąsienicy nie jest wzmiankowana w literaturze[3], jednak podejrzewa się, że jest to dziki przedstawiciel rutowatych[6]. Współcześnie gąsienice tego motyla żerują na introdukowanych na wyspie cytrusach (Citrus sp.). Dzięki temu, że rośliny te są powszechnie uprawiane, a przy tym nie traktowane intensywnie insektycydami, paź ten rozprzestrzenił się szeroko na terenie całej wyspy, jest tam pospolity i nie zagraża mu wyginięcie[4][3]. Natomiast populacja żerująca na naturalnej roślinności wyspy, jak się przypuszcza, jest niewielka i wymaga działań ochronnych, gdyż naturalny zasięg tego motyla ograniczony jest w zasadzie do Black River Gorges[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. M. Gimenez Dixon: Papilio manlius. W: The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2014.3 [on-line]. 1996. [dostęp 2014-12-17].
  2. Johan Christian Fabricius: Supplementum Entomologiae Systematicae. Hafniae: 1798, s. 422.
  3. a b c d e Mark C. Williams: File C – Papilionidae - Tribe Papilionini. W: Afrotropical Butterflies and Skippers [on-line]. [dostęp 2014-12-18].
  4. a b c P. M. H. Davis, M. J. C. Barnes. The Butterflies of Mauritius. „Journal of Research on the Lepidoptera”. 30 (3-4), s. 145-161, 1991. 
  5. a b Papilio na nic.funet.fi. [dostęp 2014-12-17].
  6. a b c d e N. Mark Collins, Michael G. Morris: Threatened Swallowtail Butterflies of the World: The IUCN Red Data Book. Gland, Cambridge: IUCN, 1985, s. 339.