Paweł Pierściński

Paweł Pierściński
	; Paweł Pierściński (2010)
Imię i nazwisko	Paweł Grzegorz Pierściński
Data i miejsce urodzenia	25 maja 1938 ; Kielce
Data i miejsce śmierci	22 maja 2017 ; Kielce
Dziedzina sztuki	fotografia
Epoka	fotografia krajobrazowa
	Odznaczenia
	;
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Strona internetowa

Paweł Pierściński (ur. 25 maja 1938 w Kielcach, zm. 22 maja 2017 tamże^[1]) – polski fotografik, współtwórca Kieleckiej Szkoły Krajobrazu – nurtu krajobrazowej fotografii czarno-białej lat 60. i 70. XX wieku.

Życiorys

Ukończył w 1956 roku I Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego w Kielcach^[2]. Fotografował od 1952 roku, zadebiutował na wystawie fotografii artystycznej w Częstochowie (1955). W 1962 roku uzyskał dyplom mgr. inż. budownictwa lądowego na Politechnice Warszawskiej. Od 1962 roku wiceprezes do spraw artystycznych Świętokrzyskiego Towarzystwa Fotograficznego^[3]. Od 1964 roku członek ZPAF (legitymacja nr 315). Był współorganizatorem i kierownikiem Delegatury ZPAF w Kielcach (1975) oraz założycielem i twórcą Okręgu Świętokrzyskiego ZPAF (1978). W 1982 roku został członkiem honorowym ZPAF. Był również członkiem honorowym wielu stowarzyszeń fotograficznych w Polsce, m.in. członkiem honorowym Fotoklubu Rzeczypospolitej Polskiej^[4], członkiem honorowym Towarzystwa Fotograficznego im. Edmunda Osterloffa w Radomsku^[5], a także honorowym prezesem Okręgu Świętokrzyskiego ZPAF. Był działaczem Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego, Instruktorem Fotografii PTTK, działaczem fotografii krajoznawczej PTTK, członkiem Komisji Fotografii Krajoznawczej Zarządu Głównego PTTK, członkiem Rady Programowej Centrum Fotografii Krajoznawczej PTTK im. Waldemara Dońca^[6], laureatem Nagrody Honorowej im. Fryderyka Kremsera, członkiem Kapituły tej nagrody^[7]^[8].

Był autorem ponad 200 wystaw indywidualnych, laureatem licznych medali i nagród. Wydał kilkanaście indywidualnych albumów fotograficznych (m.in. Struktury, Między Wisłą a Pilicą, Staropolski Okręg Przemysłowy, Pola Pejzażu). Był również autorem wielu tekstów, opracowań krytycznych, recenzji i tekstów do katalogów wystaw. W 2004 roku została wydana antologia Czas krajobrazu, zawierająca jego teksty autorskie opublikowane w latach 1975–2004.

W 1968 roku został uhonorowany tytułem Artiste FIAP (AFIAP), w 1976 tytułem Excellence FIAP (EFIAP), w 1980 tytułem Excellence FIAP for Services Rendered (ESFIAP) – przez Międzynarodową Federację Sztuki Fotograficznej (FIAP)^[9].

Po 50 latach pracy twórczej, Pierściński zdecydował się w 2004 roku na spalenie 262 tysięcy naświetlonych przez siebie negatywów w domowej kuchni węglowej w reakcji na brak zainteresowania przejęciem jego archiwum. Nie chciał, by po jego śmierci negatywy trafiły na śmietnik^[10].

Był mężem Jolanty Teresy Pierścińskiej (zm. 2023)^[11].

Zmarł w Kielcach, pochowany 26 maja 2017 roku na cmentarzu parafialnym „Nowym”^[12] (sektor B1-6-32)^[11].

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2001)
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1985)
Złoty Krzyż Zasługi (2005)
Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2005)^[13]
Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1969, 1976)
Medal im. Jana Bułhaka (1985)
Medal 150-lecia Fotografii (1989)^[3]
Medal Okręgu Świętokrzyskiego ZPAF (2016)^[14]
Złota Odznaka Honorowa PTTK
Srebrna Odznaka Honorowa PTTK
Odznaka Honorowa „Za zasługi dla Kielecczyzny”

Źródło:^[7]^[3].

Nagrody

Srebrny Medal Biennale Fotografiki Krajów Bałtyckich (1973)^[15]
III nagroda w Ogólnopolskim Konkursie Fotograficznym Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki w Gdańsku na temat Portu Północnego (1973)^[16]
Nagroda Honorowa im. Fryderyka Kremsera

Upamiętnienie

12 stycznia 2018 roku na Skwerze Harcerskim im. Szarych Szeregów w Kielcach odsłonięto popiersie Pawła Pierścińskiego – w Alei Sław XX wieku^[17]. 11 maja 2018 w Galerii Górnej i Małej Biura Wystaw Artystycznych w Kielcach otwarto dwie wystawy poświęcone Pawłowi Pierścińskiemu – Polska Fotografia Krajobrazowa/ Paweł Pierściński/ 40 Lat ZPAF – Okręg Świętokrzyski oraz Paweł Pierściński w obiektywach przyjaciół^[18].

Przypisy

↑ Wiadomości z Kielc. Nie żyje Paweł Pierściński. Mistrz fotografii odszedł w wieku 79 lat. Wyborcza.pl, 2017-05-22. [dostęp 2017-05-23].
↑ (red.) J. Daniel, M. Helis-Rzepka, «Żeromszczacy» 2010. Księga pamiątkowa I Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego w Kielcach, Zjazd Absolwentów, wrzesień 2010, Oficyna Wydawnicza Scriptum, Kielce 2010, s. 321, poz. 22.
↑ ^a ^b ^c Paweł Pierściński – Pola Pejzażu (biografia). Wydawca – Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Kielcach, Okręg Świętokrzyski ZPAF w Kielcach (Kielce 2009). ISBN 978-83-60108-85-7
↑ JMR, Członkowie - spis alfabetyczny wg nazwisk. Strona oficjalna FOTOKLUBU RP [online], fotoklubrp.org [dostęp 2017-07-15] .
↑ Członkowie [online], web.archive.org, 28 stycznia 2019 [dostęp 2019-01-29] [zarchiwizowane z adresu 2019-01-28] .
↑ Adam Czarnowski (oprac.), Kalendarium Polskiej Fotografii Krajoznawczej o zasięgu ogólnopolskim 1839–2004, Warszawa-Łódź 2004, s. 33, ISBN 83-919819-9-1.
↑ ^a ^b Komisja Fotografii Krajoznawczej ZG PTTK [online], kfk.pttk.pl [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2020-02-19] .
↑ Mirosław Zbigniew Wojalski, Działacze krajoznawstwa, turystyki, opieki nad zabytkami, przewodnicy, z Łodzi i regionu, Łódź 2017, s. 197, ISBN 978-83-88638-75-6.
↑ FIAP-INFO nieoficjalny polski serwis informacyjny poświęcony FIAP – Międzynarodowej Federacji Sztuki Fotograficznej [online], web.archive.org, 1 marca 2018 [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2018-03-01] .
↑ Łukasz Kacperczyk: Spłonęło archiwum Pierścińskiego. Fotopolis, 2004-08-07. [dostęp 2017-05-27].
↑ ^a ^b Cmentarze parafialne w Kielcach [online], kielce.grobonet.com [dostęp 2025-10-07] .
↑ Zmarł nasz wybitny Kolega, twórca Kieleckiej Szkoły Krajobrazu - Paweł Pierściński [online], zpaf.pl [dostęp 2025-10-07] .
↑ Lista laureatów Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [online], Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [dostęp 2025-10-07] .
↑ Wystawa Okręgu Świętokrzyskiego ZPAF „Kapitał Sztuki” teraz w Rzeszowie – Związek Polskich Artystów Fotografików [online], web.archive.org, 18 sierpnia 2021 [dostęp 2021-08-18] [zarchiwizowane z adresu 2021-08-18] .
↑ TadeuszT. Rogowicz TadeuszT., Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki - mecenat artystyczny. Laureaci nagród Biennale Fotografiki Krajów Bałtyckich, „Gdański Rocznik Kulturalny”, Nr 13, 1990, s. 166, ISSN 0860-2492 [dostęp 2025-12-29] .
↑ Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 103, 1975. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-07].
↑ Paweł Pierściński. Fotografia – wystawa w Galerii Sztuki olszyńskiego BWA – Związek Polskich Artystów Fotografików [online], web.archive.org, 22 stycznia 2020 [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2020-01-22] .
↑ Dwie wystawy poświęcone Pawłowi Pierścińskiemu w kieleckim BWA - Związek Polskich Artystów Fotografików [online], 11 maja 2018 [dostęp 2018-05-11] [zarchiwizowane z adresu 2018-05-11] .

Bibliografia

Marika Kuźmicz, Lilianna Lewandowska. „Fotografia kolekcjonerska 6. Katalog wystawy”, s. 74, 2009. Warszawa: Dom Aukcyjny Rempex. ISSN 1429-9755.
Łukasz Gorczyca, Stan wody: Kielce – dwutygodnik.com
Mirosław Zbigniew Wojalski „Działacze krajoznawstwa, turystyki, opieki nad zabytkami, przewodnicy, z Łodzi i regionu” Łódź 2017 ISBN 978-83-88638-75-6 s. 197.

Linki zewnętrzne

Galeria zdjęć Pawła Pierścińskiego. pierscinski.wici.info. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].

[_2017-1] Wiadomości z Kielc. Nie żyje Paweł Pierściński. Mistrz fotografii odszedł w wieku 79 lat. Wyborcza.pl, 2017-05-22. [dostęp 2017-05-23].

[2] (red.) J. Daniel, M. Helis-Rzepka, «Żeromszczacy» 2010. Księga pamiątkowa I Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego w Kielcach, Zjazd Absolwentów, wrzesień 2010, Oficyna Wydawnicza Scriptum, Kielce 2010, s. 321, poz. 22.

[:0-3] Paweł Pierściński – Pola Pejzażu (biografia). Wydawca – Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Kielcach, Okręg Świętokrzyski ZPAF w Kielcach (Kielce 2009). ISBN 978-83-60108-85-7

[4] JMR, Członkowie - spis alfabetyczny wg nazwisk. Strona oficjalna FOTOKLUBU RP [online], fotoklubrp.org [dostęp 2017-07-15] .

[5] Członkowie [online], web.archive.org, 28 stycznia 2019 [dostęp 2019-01-29] [zarchiwizowane z adresu 2019-01-28] .

[6] Adam Czarnowski (oprac.), Kalendarium Polskiej Fotografii Krajoznawczej o zasięgu ogólnopolskim 1839–2004, Warszawa-Łódź 2004, s. 33, ISBN 83-919819-9-1.

[:1-7] Komisja Fotografii Krajoznawczej ZG PTTK [online], kfk.pttk.pl [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2020-02-19] .

[8] Mirosław Zbigniew Wojalski, Działacze krajoznawstwa, turystyki, opieki nad zabytkami, przewodnicy, z Łodzi i regionu, Łódź 2017, s. 197, ISBN 978-83-88638-75-6.

[9] FIAP-INFO nieoficjalny polski serwis informacyjny poświęcony FIAP – Międzynarodowej Federacji Sztuki Fotograficznej [online], web.archive.org, 1 marca 2018 [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2018-03-01] .

[Kacperczyk2004-10] Łukasz Kacperczyk: Spłonęło archiwum Pierścińskiego. Fotopolis, 2004-08-07. [dostęp 2017-05-27].

[:2-11] Cmentarze parafialne w Kielcach [online], kielce.grobonet.com [dostęp 2025-10-07] .

[12] Zmarł nasz wybitny Kolega, twórca Kieleckiej Szkoły Krajobrazu - Paweł Pierściński [online], zpaf.pl [dostęp 2025-10-07] .

[13] Lista laureatów Medalu Zasłużony Kulturze Gloria Artis - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [online], Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [dostęp 2025-10-07] .

[14] Wystawa Okręgu Świętokrzyskiego ZPAF „Kapitał Sztuki” teraz w Rzeszowie – Związek Polskich Artystów Fotografików [online], web.archive.org, 18 sierpnia 2021 [dostęp 2021-08-18] [zarchiwizowane z adresu 2021-08-18] .

[:52-15] TadeuszT. Rogowicz TadeuszT., Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki - mecenat artystyczny. Laureaci nagród Biennale Fotografiki Krajów Bałtyckich, „Gdański Rocznik Kulturalny”, Nr 13, 1990, s. 166, ISSN 0860-2492 [dostęp 2025-12-29] .

[16] Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 103, 1975. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-07].

[17] Paweł Pierściński. Fotografia – wystawa w Galerii Sztuki olszyńskiego BWA – Związek Polskich Artystów Fotografików [online], web.archive.org, 22 stycznia 2020 [dostęp 2020-01-22] [zarchiwizowane z adresu 2020-01-22] .

[18] Dwie wystawy poświęcone Pawłowi Pierścińskiemu w kieleckim BWA - Związek Polskich Artystów Fotografików [online], 11 maja 2018 [dostęp 2018-05-11] [zarchiwizowane z adresu 2018-05-11] .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]