Słownik T9

T9

Autor	Tegic Communications (Martin King, Cliff Kushler)
Pierwsze wydanie	1998
Platforma sprzętowa	Telefony komórkowe (klawiatura numeryczna)
System operacyjny	Wieloplatformowy (systemy wbudowane)
Licencja	Własnościowa (komercyjna)

standardowa klawiatura telefonów komórkowych wyposażonych w fizyczną klawiaturę numeryczną

Słownik T9 (skrót od ang. Text on 9 keys – tekst na 9 klawiszach) – opatentowana technologia predyktywnego wprowadzania tekstu (ang. Predictive Text), opracowana pierwotnie przez firmę Tegic Communications, stosowana powszechnie w telefonach komórkowych wyposażonych w fizyczną klawiaturę numeryczną (w układzie 3×4).

System T9 zrewolucjonizował komunikację SMS na przełomie XX i XXI wieku, umożliwiając znaczne przyspieszenie pisania wiadomości w porównaniu do tradycyjnej metody wielokrotnego naciskania klawiszy (tzw. Multi-tap).

Historia

Technologia została opracowana w USA pod koniec lat 90. przez Martina Kinga oraz Cliffa Kushlera (który później współtworzył metodę Swype dla ekranów dotykowych). Pierwotnie słownik T9 miał ułatwiać obsługę interfejsów osobom z niepełnosprawnościami, jednak jego głównym zastosowaniem stała się telekomunikacja mobilna. W 1999 roku Tegic Communications zostało przejęte przez AOL, a następnie w 2007 roku technologia trafiła do firmy Nuance Communications.

W 1999 roku firma Tegic Communications została przejęta przez AOL za kwotę nieujawnioną publicznie, co miało na celu integrację technologii z komunikatorami internetowymi (AIM). W 2007 roku technologia została odkupiona przez firmę Nuance Communications za około 265 milionów dolarów.

Zasada działania

Klawiatura numeryczna telefonu przypisuje po 3 lub 4 litery do klawiszy od 2 do 9 (np. klawisz „2” to A, B, C). Technologia T9 opiera się na algorytmie ujednoznaczniania (ang. disambiguating system), chronionym patentem (m.in. patent US 5818437 .).

Różnica w działaniu:

• Metoda tradycyjna (Multi-tap): Aby uzyskać literę "C" użytkownik musiał 3-krotnie wcisnąć przycisk "2".
• Metoda T9: Użytkownik naciska klawisz odpowiadający danej literze tylko raz. Algorytm słownika analizuje całą sekwencję naciśnięć i porównuje ją z wbudowaną bazą wyrazów, proponując najbardziej prawdopodobne słowo. System wykorzystuje statystykę językową – słowa używane częściej w danym języku proponowane są jako pierwsze.

Przykład

Dla słowa trawniki:

• Metoda tradycyjna (Multi-tap): wymagane jest 16-krotne naciśnięcie klawiszy (kolejno: 8777296644455444).
• Metoda T9: wymagane jest tylko 8-krotne naciśnięcie klawiszy (kolejno: 87296454).

Konflikty słownikowe

Ograniczeniem systemu jest sytuacja, w której jedna sekwencja klawiszy odpowiada kilku różnym słowom (tzn. składają się na nie te same klawisze w tej samej kolejności). Zjawisko to w języku angielskim określa się mianem textonyms lub T9 collisions. W takim przypadku oprogramowanie domyślnie wyświetla słowo o najwyższej częstości występowania, a użytkownik może przełączyć się na kolejne pasujące wyrazy (zazwyczaj klawiszem * lub 0).

Przykłady takich wyrazów to:

klasa	klapa	klara	55272
plan	skan	—	7526
agata	chata	—	24282
rejs	seks	pejs	7357

Adaptacja i uczenie się

Systemy T9 posiadały funkcję uczenia się. Jeśli użytkownik wpisał słowo, którego nie ma w bazie (np. nazwę własną, slang), mógł dodać je ręcznie metodą multi-tap. Przy kolejnym wpisaniu tej samej sekwencji, nowy wyraz pojawiał się jako pierwsza propozycja.

Znaczenie obecnie

Wraz z upowszechnieniem się telefonów komórkowych z klawiaturami QWERTY, a następnie smartfonów z ekranami dotykowymi, rola T9 zmalała, jednak technologia ta położyła podwaliny pod współczesne systemy autokorekty.

Zobacz też

• SMS
• Swype
• Klawiatura numeryczna