Skalnica darniowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Skalnica darniowa
Skalnica darniowa: zdjęcie
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd skalnicowce
Rodzina skalnicowate
Rodzaj skalnica
Gatunek skalnica mchowata
Nazwa systematyczna
Saxifraga exarata subsp. moschata (Wulfen) Cavill[2].
in Jacq. Misc. ii. (1781) 128. t. 21. f. 2.
Synonimy

Saxifraga moschata Wulfen[2]

Kwiaty

Skalnica darniowa (Saxifraga exarata subsp. moschata (Wulfen) Cavill) – podgatunek skalnicy Saxifraga exarataVill.[2], dawniej uważany za odrębny gatunek i opisywany jako Saxifraga moschata Wulfen[3]. Występuje na Kaukazie, oraz w górach Europy. W Polsce występuje tylko w Tatrach, gdzie jest rośliną dość pospolitą, oraz w Karkonoszach, gdzie jest rośliną bardzo rzadką – rośnie tylko w Małym Śnieżnym Kotle.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Roślina darniowa o wysokości 2–12 cm. Cała roślina jest gruczołowato owłosiona miękkimi i członowanymi włoskami.
Łodyga
Wzniesiona lub podnosząca się, o jasnozielonej barwie, słabo ulistniona, lub nieulistniona. Oprócz szczytowych pędów kwiatowych istnieją pędy płonne.
Liście
Jasnozielonej barwy, głównie w przyciemnej różyczce, bez wypotników. Są zazwyczaj 3–5 (rzadko do 7) klapowe, niektóre listki są niepodzielone. Liście o stopniowo zwężającej się nasadzie i podługowatych lub równowąskich odcinkach. Są całobrzegie.
Kwiaty
Wyrastają po kilka (2–10) na szczycie łodyg kwiatowych, tworząc grono lub wiechę. Mają żółtozieloną barwę, są 5-krotne. Podługowato jajowate płatki korony są 1,3–1,7 razy dłuższe od działek kielicha. Tępo zakończone działki mają ogruczolone brzegi. Słupek z dwoma szyjkami, wyżej niż do połowy zrośnięty z dnem kwiatowym.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

 Zobacz też: Rośliny tatrzańskie.

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

W Polsce występują 3 podgatunki:

  • Saxifraga moschata Wulfen subsp. basaltica Braun-Blanq. – występuje tylko w Karkonoszach. Według Czerwonej listy roślin i grzybów Polski jest taksonem wymierającym, krytycznie zagrożonym (kategoria zagrożenia E)[4].
  • Saxifraga moschata Wulfen subsp. dominii Soó em. Pawłowska – występuje w Tatrach na podłożu wapiennym. Endemit zachodniokarpacki.
  • Saxifraga moschata Wulfens ubsp. kotulae Pawłowska – występuje w Tatrach na podłożu granitowym. Endemit zachodniokarpacki.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-26].
  2. a b c The Plant List. [dostęp 2012-07-04].
  3. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  4. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kazimierz Zarzycki. Kraków: IB PAN, 2006. ISBN 83-89648-38-5.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Kwiaty Tatr. Przewodnik kieszonkowy. Warszawa: MULTICO Oficyna Wyd., 2003. ISBN 83-7073-385-9.
  2. Władysław Szafer: Tatrzański Park Narodowy. Kraków: Zakład Ochrony Przyrody PAN, 1962.
  3. Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.