Urmia (jezioro)
Jezioro Urmia, zdjęcie satelitarne wykonane w 2014 r. | |
| Położenie | |
| Państwo | |
|---|---|
| Wysokość lustra |
1275[1] m n.p.m. |
| Morfometria | |
| Powierzchnia |
3,9 do 5,8 tys. km²[1] |
| Głębokość • maksymalna |
|
| Hydrologia | |
| Zasolenie |
150‰ do 230‰ |
| Cieki wypływające |
bezodpływowe |
| Rodzaj jeziora |
endoreiczne |
Położenie na mapie Iranu | |
Urmia (dawniej Rezaije) – bezodpływowe, słone jezioro położone w północno-zachodnim Iranie na Wyżynie Armeńskiej. Położone jest w tektonicznym zagłębieniu śródgórskim na wysokości 1275 m. Największe w tym kraju, o zmiennej powierzchni od 3,9 do 5,8 tysiąca km² i głębokości maksymalnej do 16 m. Wysokie zasolenie od 15% do 23%, na brzegach solniska. Występują liczne skaliste wysepki. W pobliżu zachodniego wybrzeża miasto Urmia[1][2][3].
Od lat 1970 jezioro zmniejsza swoją powierzchnię wskutek długotrwałej suszy i dużego poboru wody z zasilających je rzek[4]. Zwiększające się zasolenie sprzyja zakwitom mikroorganizmów (glonów Dunaliella salina lub halobakterii), co sprawia, że okresowo jezioro zmienia barwę na czerwoną[5]. Wiosną 2019 roku intensywne deszcze, najsilniejsze od 50 lat, podniosły poziom wody o 62 cm i zwiększyły powierzchnię jeziora do ok. 3000 km²[4].
Galeria
[edytuj | edytuj kod]-
Zmniejszanie się powierzchni jeziora, 1984–2014
-
Zakwit mikroorganizmów barwiący jezioro na czerwono w 2016
-
Brzeg jeziora pokryty solą
-
Widok jeziora z góry, z samolotu
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Urmia, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2017-05-01].
- ↑ Kiedyś największe słone jezioro Azji. Dziś tylko kilka kałuż [online], www.rmf24.pl [dostęp 2025-10-19].
- ↑ Grupa Wirtualna Polska, Iran. Jedno z największych słonych jezior świata po prostu znika [online], WP Turystyka, 12 listopada 2020 [dostęp 2025-10-19].
- ↑ a b Reviving the Shriveled Lake Urmia [online], NASA Earth Observatory, 22 kwietnia 2019 [dostęp 2022-12-12] (ang.).
- ↑ Red Lake Urmia [online], NASA Earth Observatory, 26 lipca 2016 [dostęp 2022-12-12] (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Lake Urmia: Why Iran's Giant Lake Dried Up (Disaster Documentary) (YouTube) ang.
- National Geographic: To jezioro znika. Pojedź do Iranu i zobacz je zanim zostanie po nim tylko sól.
- Tvn24: "Jezioro głodne soli" znika.