Vardø

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Vardø
Vardø
gmina
Ilustracja
Herb
Herb
Państwo  Norwegia
Region Finnmark
Siedziba Vardø
Kod statystyczny 2002
Powierzchnia 600,6 km²
Populacja 
• liczba ludności

2119
• gęstość 3,52 os./km²
Adres urzędu:
Kirkegt.
9951 VARDØ
Położenie na mapie okręgu
Położenie na mapie
Strona internetowa
Portal Portal Norwegia
Niezamieszkana wyspa Hornøya, stanowiąca najdalej wysunięty na wschód punkt Norwegii
Vardø w lipcu 2001 roku

Vardø (fiń. Vuoreija lub Vuorea, płn-lap. Várggát) –­ norweskie miasto i gmina w okręgu administracyjnym (fylke) Finnmark, położona na wschodnim krańcu półwyspu Varanger nad Morzem Barentsa. Vardø jest 183. norweską gminą pod względem powierzchni.

Centrum administracyjnym gminy jest położone na wyspie Vardøya miasto Vardø – najdalej wysunięte na wschód miasto w Norwegii[1].

Historia[edytuj]

Najstarsze ślady osadnictwa na obszarze Vardø datowane są na 7000–6000 lat p.n.e. Na początku XIV w. zbudowano pierwszy kościół, a król Norwegii Haakon V Magnusson rozpoczął na wyspie Vardøya około 1307 roku budowę pierwszego, niezachowanego zamku Vardøhus (współczesną zachowaną twierdze wzniesiono w latach 1734–1738). Osada, dzięki swojemu strategicznemu położeniu, odgrywała znaczną rolę jako najbardziej wysunięty na wschód punkt Królestwa Norwegii (1523–1814 Królestwo Danii i Norwegii). Podstawą gospodarki było rybołówstwo i handel[1].

W XVII wieku w Vardø skazano za czary i spalono na stosie ponad 90 osób[2]. W XVIII–XIX w. dużą rolę odgrywał handel z rosyjskimi Pomorcami. W 1789 roku Vardø otrzymało prawa miejskie. Pod koniec XIX w. miasto liczyło prawie 2600 mieszkańców. Liczba ta wzrosła do 3450 w 1930 roku. Miasto uległo dużym zniszczeniom podczas II wojny światowej[1].

Gmina Vardø została ustanowiona 1 stycznia 1838. Ówczesne prawodawstwo wymagało wprawdzie, aby miasto było administracyjnie wydzielone od towarzyszącej mu gminy wiejskiej, jednak z uwagi na małą liczbę ludności w kilku przypadkach, m.in. Vardø, uczyniono wyjątek. Gmina wiejska, Vardø herred, została wydzielona w 1868 (istniała do 1964, kiedy została włączona do Vardø; wcześniej, w 1957, przemianowana na Båtsfjord).

Nazwa[edytuj]

W XIV w. nazwę osady zapisywano jako Vargøy – pierwszy element pochodził od vargrwilk, drugi, øy, oznaczał wyspę. Z czasem pierwszy człon został zamieniony na varða, oznaczający kopiec[1].

Demografia[edytuj]

Gminę zamieszkuje 2119 osób (1 października 2010)[3], gęstość zaludnienia wynosi 3,52 os./km². Pod względem zaludnienia Vardø zajmuje 314. miejsce wśród norweskich gmin.

ludność
stan na 1 stycznia 2005
kobiety mężczyźni razem
osób 1188 1178 2366
% 50,21% 49,79% 100%
wykształcenie
stan na 1 października 2004
podst. średnie wyższe niezn.
osób 538 1066 254 70
% 27,9% 55,29% 13,17% 3,63%

Edukacja[edytuj]

Według danych z 1 października 2004:

Władze gminy[edytuj]

Według danych na rok 2011 administratorem gminy (norw. rådmann) jest Hans Erik Wilhelmsen, natomiast burmistrzem (norw. ordfører, d. borgermester) jest Rolf Einar Mortensen.

Współpraca[edytuj]

Przypisy

  1. a b c d Store norske leksikon: Vardø (norw.). [dostęp 2016-07-28].
  2. Rune Blix Hagen: Hedrer hekser i Vardø (norw.). forskning.no. [dostęp 2016-07-28].
  3. 1 Folkemengde 1. oktober 2010 og endringene i 3. kvartal 2010. Finnmark Finnmárku (norw.)

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]