Zygmuntowskie czasy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zygmuntowskie czasy
Autor Józef Ignacy Kraszewski
Tematyka czasy Zygmunta Augusta
Typ utworu powieść historyczno-obyczajowa
Data powstania 1845
Wydanie oryginalne
Miejsce wydania Warszawa
Język polski
Data wydania 1846
Wydawca S. Orgelbrand

Zygmuntowskie czasy: powieść z roku 1572 – powieść historyczno-obyczajowa autorstwa Józefa Ignacego Kraszewskiego z 1846 roku.

Po raz pierwszy opublikowana w 4-tomowym wydaniu przez Orgelbranda w Warszawie; nowe, poprawione czterotomowe wydanie wyszło w 1873 r. u Gubrynowicza i Schmidta we Lwowie[1].

Pierwsza znacząca powieść pisarza, której głównym wątkiem fabularnym są dramatyczne losy Stasia Sołomereckiego, prześladowanego przez stryja czyhającego na jego majątek. Na tle przygód bohatera autor ukazał rozmaite środowiska ówczesnej Polski: krakowskich mieszczan, żaków i żebraków, dwory magnackie, a także dwór królewski w Knyszynie. W powieści zawarto krytykę pod adresem możnowładców rywalizujących o wpływ na ciężko chorego króla Zygmunta Augusta[2].

Po wydaniu utworu zwolennicy gloryfikacji dziejów narodowych wytykali autorowi brak apoteozy przeszłości[2]. Mimo dużej popularności w kraju, dotychczas nie odnotowano żadnych przekładów tej powieści na języki obce[1].

Utwór był kilkakrotnie przerabiany, głównie na użytek młodzieży, m.in. przez Artura Oppmana jako Przygody żaka[2], i osobno publikowany (1899, 1900, 1905, 1913)[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c „Nota wydawnicza” w edycji LSW 1975, s. 451.
  2. a b c Tomasz Miłkowski, Janusz Termer: Leksykon lektur szkolnych. Warszawa: Graf-Punkt, 1996, s. 160.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]