Bitwa pod Front Royal

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bitwa pod Front Royal
wojna secesyjna
Jackson Valley Campaign Part2.png
Etap operacji Stonewalla Jacksona
Czas 23 maja 1862
Miejsce hrabstwo Warren, stan Wirginia
Wynik zwycięstwo wojsk konfederatów
Strony konfliktu
Skonfederowane Stany Ameryki Konfederacja US 35 Star Flag.svg Unia
Dowódcy
Thomas Jackson John R. Kenly
Siły
3000 1063
Straty
36[1] 773[2]
Kampania w dolinie Shenandoah

Kernstown (I)McDowellPrinceton CourthouseFront RoyalWinchester (I)Cross KeysPort Republic

Akcja pod Front Royal

Bitwa pod Front Royal stoczona została 23 maja 1862 roku na terytorium hrabstwa Warren w stanie Wirginia, w ramach operacji wojsk konfederatów w dolinie Shenandoah, którą prowadził generał-major Thomas „Stonewall” Jackson w czasie wojny secesyjnej. Bitwa ta ukazała umiejętność wykorzystania przez Jacksona ukształtowania terenu w celu zjednoczenia własnych sił i jednoczesnego podzielenia sił przeciwnika. Przy minimalnych stratach własnych zdołał zmusić unionistów – uderzając z flanki i zagrażając tyłom – do wycofania.

W bitwie tej, po raz pierwszy i jedyny w militarnej historii Stanów Zjednoczonych, starły się ze sobą oddziały z tego samego stanu: 1. Regiment Piechoty Maryland konfederatów i 1. Regiment Piechoty Maryland unionistów[3]. Walczyli ze sobą znajomi, a nawet bliscy krewni: kapitan William Goldsborough wziął do niewoli swego własnego brata Charlesa Goldsborougha[4].

Przed bitwą[edytuj | edytuj kod]

21 maja 1862 roku 9-tysięczna armia Unii, dowodzona przez generała-majora Nathaniela P. Banksa, stacjonowała w okolicach miejscowości Strasburg, z dwiema kompaniami piechoty stojącymi na straży bazy magazynowej w Buckton. Pułkownik John R. Kenly stał na czele 1063 żołnierzy z dwoma działami w wiosce Front Royal. Kawaleria konfederatów starła się z siłami Banksa pod Strasburgiem, ale natychmiast cofnęła się ku siłom głównym, które właśnie forsowały pasmo Massanutten Mountain przez przełęcz New Market Gap z zamiarem dotarcia do miejscowości Luray.

22 maja armia Jacksona (około 16.500 żołnierzy) posuwała się w kierunku odległego o 15 km Front Royal. Jackson ze swym sztabem znajdował się w Cedar Point. Regiment kawalerii pułkownika Thomasa Munforda został skierowany na wschód z zadaniem zajęcia przełęczy Manassas Gap i przecięcia łączności unionistów między Front Royal i Waszyngtonem[5].

Przebieg starcia[edytuj | edytuj kod]

Rankiem 23 maja czołowe oddziały armii Jacksona dotarły do skrzyżowania dróg (obecnie w miejscowości Limeton). Tam kawaleria konfederatów dowodzona przez pułkowników Ashby’ego i Flournoya skręciła na zachód z zamiarem przekroczenia Południowej Shenandoah Brodem McCoya. Piechota nadal maszerowała drogą docierając do Front Royal od południa. Tam natknęła się na rozstawione wzdłuż rzeki placówki sił federalnych i po krótkiej wymianie ognia zmusiła je do wycofania się[5].

Czołowa brygada Jacksona, dowodzona przez Richarda Taylora, osiągnęła szczyt Prospect Hill i rozwinęła się ku wschodowi. 1. Regiment Piechoty Maryland, wraz z batalionem „Tygrysów” Luizjany, ruszył naprzód i wkroczył do Front Royal, oczyszczając ulice z zaskoczonych unionistów. W tej sytuacji pułkownik Kenly wycofał swe wojska na północ i obsadził dwa wzgórza panujące nad drogą. Jego jedyne dwa działa skutecznie wstrzymywały postępy piechoty konfederatów do czasu, gdy dotarła wreszcie (po ciężkim marszu błotnistymi drogami) pierwsza bateria artylerii i uciszyła armaty unionistów[5]. Teraz Kenly zaczął cofać się ku Nineveh, podpalając za sobą mosty na Południowej i Północnej Shenandoah, oba pożary zostały jednak szybko ugaszone przez konfederacką piechotę. Kenly próbował się jeszcze bronić, ale został ranny, a po szarży kawaleryjskiej jego żołnierze poszli w rozsypkę. Blisko siedmiuset rzuciło broń i oddało się do niewoli[5].

Rezultaty[edytuj | edytuj kod]

Armia Unii straciła 773 żołnierzy, w tym 691 wziętych do niewoli. Zwycięstwo Jacksona nad oddziałkiem Kenly’ego miało wprawdzie niewielkie znaczenie, ale spowodowało paniczny odwrót armii Banksa ze Strasburga na północ i z całą pewnością miało wpływ na morale unionistów w przeddzień I bitwy pod Winchester[5].

Po bitwie zwycięzcy Marylandczycy z 1. Regimentu Piechoty wzięli w opiekę swoich jeńców. Jak pisał J. J. Goldsborough, kronikarz losów Marylandczyków w Armii Konfederacji:

„niemal wszyscy znajdowali starych przyjaciół i znajomych, witali się z nimi serdecznie i dzielili swymi racjami żywności”[6].

Przypisy

  1. Cozzens, s. 307; Salmon, s. 41, około 900 unionistów i mniej niż 100 konfederatów; Clark, s. 128, wymienia 904 unionistów (750 wziętych do niewoli) i 35 konfederatów; Kennedy, s. 81, podaje odpowiednio 904 i 56.
  2. 83 zabitych i rannych, 691 wziętych do niewoli.
  3. Maryland Civil War units at www.2ndmdinfantryus.org/csunits.html.
  4. Goldsborough: Introduction.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 NPS report on battlefield condition.
  6. Goldsborough, J. J., p. 58, The Maryland Line in the Confederate Army.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Champ Clark: Decoying the Yanks: Jackson’s Valley Campaign, Time-Life Books 1984, ISBN 0-8094-4724-X.
  • Peter Cozzens: Shenandoah 1862: Stonewall Jackson’s Valley Campaign, University of North Carolina Press 2008, ISBN 978-0-8078-3200-4.
  • W.W. Goldsborough: The Maryland Line in the Confederate Army, Butternut Press, Maryland 1983.
  • Frances H. Kennedy [red.]: The Civil War Battlefield Guide, Houghton Mifflin Co. 1998, ISBN 0-395-74012-6.
  • John S. Salmon: The Official Virginia Civil War Battlefield Guide, Stackpole Books 2001, ISBN 0-8117-2868-4.
  • National Park Service battle description

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Na mapach: 38°55′13,8″N 78°11′37,0″W/38,920500 -78,193600