Cyrograf

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy dokumentu. Zobacz też: Cyrograf - serial telewizyjny.

Cyrograf – zapożyczona z greki nazwa dokumentu rękopiśmiennego (τό χειρόγραφον, cheirógraphon od χειρ – ręka i γράφειν – pisać) używana głównie w średniowieczu (łac. chirographum). Określało się tym mianem przeważnie dokumenty związane z działalnością prawno-prywatną jak umowy, kwity, zobowiązania czy rewersy (skrypty dłużne)[1].

Z czasem pojęcie „cyrografu” przeniosło się w sferę podań ludowych szczególnie w romantyzmie. Cyrograf pojawia się w Fauście Goethego gdzie tytułowy bohater zawiera umowę z diabłem. Również Adam Mickiewicz opisał cyrograf jako układ zawarty z diabłem, na mocy którego zły duch ma prawo do duszy człowieka, który podpisał cyrograf. Diabeł czynił w ten sposób zastaw za służenie podpisującemu przez pewien czas lub spełnienie jego określonych życzeń, ustalonych uprzednio w niniejszym „dokumencie”. W takim ujęciu cyrograf najczęściej podpisywany był krwią interesanta. Najbardziej popularnym polskim bohaterem podpisującym cyrograf jest Pan Twardowski.

Przypisy

  1. „'O pretensji chirograficznej mówiono w prawie ogólnem, jeżeli udzielono kredytu na podstawie samego skryptu, bez zastawu” Encyklopedia Gutenberga: Chirograf.