Decyzja administracyjna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Decyzja w sprawie nadania NIP

Decyzja administracyjnaakt administracyjny zewnętrzny wydany w trybie określonym w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych ustaw regulujących sferę indywidualnych praw i obowiązków obywateli, np. Ordynacji podatkowej lub Prawa celnego.

  • in abstracto – akt władczy,wydany przez uprawniony podmiot, skierowany do abstrakcyjnego zbioru podmiotów.
  • in concreto – akt władczy, wydany przez organ administracyjny, skierowany do strony albo stron (podmiot indywidualny albo podmiot zbiorowy).
  • Skutki – skutkami decyzji administracyjnej jest powstanie obowiązku, uprawnienia bądź zaniechania przez stronę albo strony
  • Elementy niezbędne (z prawa cywilnego: essentiala negotii):
  1. podmiot wydający (kto? Organ administracyjny np.: prezydent miasta Krakowa)
  2. treść (co? Jaki obowiązek, uprawnienie, zaniechanie – powstrzymanie się od działania np. uprawnienie otrzymania "becikowego" – świadczenie z tytułu urodzenia się dziecka)
  3. strona (do kogo? np. ojciec dziecka)
  4. podstawa prawna

Część literatury definiuje decyzję administracyjną jako kwalifikowany akt administracyjny, odznaczający się określoną formą i wydawany po przeprowadzeniu sformalizowanego postępowania administracyjnego; inni nazywają ją aktem administracyjnym sensu stricto, charakteryzującym się jednostronnością, zewnętrznością, indywidualnością i konkretnością[1].

Rozstrzyga sprawę co do istoty w całości lub części, a więc w sposób wiążący i trwały ustanawia, zmienia lub znosi stosunki administracyjne. Jest przejawem woli państwa reprezentowanego przez organ administracji publicznej wyrażonej w stosunku do strony postępowania administracyjnego. Podstawą prawną decyzji administracyjnej są przepisy o charakterze powszechnie obowiązującym[2]. Decyzje wydawane są na podstawie przepisów prawa materialnego, a tylko wyjątkowo w oparciu o przepisy procesowe, np. decyzja stwierdzająca wygaśnięcie bezprzedmiotowej decyzji. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest wydać decyzję administracyjną ilekroć organ ten ma władczo rozstrzygnąć o prawach lub obowiązkach jednostki w oparciu o przepisy prawa materialnego.

Adresatem decyzji jest zawsze strona postępowania. Stroną może być obywatel lub inny podmiot prawa, którego decyzja dotyczy.

Obligatoryjne składniki decyzji administracyjnej[edytuj | edytuj kod]

Składniki decyzji administracyjnej:

  1. oznaczenie organu wydającego decyzję oraz data i miejsce jej wydania,
  2. oznaczenie adresata lub adresatów decyzji,
  3. podstawa prawna z przywołaniem konkretnego przepisu prawa,
  4. rozstrzygnięcie,
  5. uzasadnienie faktyczne i prawne,
  6. pouczenie o przysługującym prawie do odwołania lub informacja, iż decyzja jest ostateczna w administracyjnym toku postępowania i nie przysługuje od niej odwołanie lecz skarga do sądu administracyjnego,
  7. podpis osoby uprawnionej do reprezentowania organu (imię i nazwisko) wraz z podaniem stanowiska służbowego.

W przypadku decyzji wydanej przez organ kolegialny podpisy muszą złożyć wszyscy członkowie tego organu; wyjątki od tej zasady mogą być ustanawiane jedynie przez przepisy ustrojowe rangi ustawowej[3].

W orzecznictwie sądu administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że „treść, a nie forma, przesądza o tym, czy dany akt jest decyzją administracyjną, jeżeli więc sprawa administracyjna podlega załatwieniu w drodze decyzji, to za decyzję należy uznać pismo organu rozstrzygającego, zawierające co najmniej oznaczenie tego organu, oznaczenie adresata aktu, rozstrzygnięcie w sprawie oraz podpis upoważnionego pracownika organu, gdyż spełnia to minimum podstawowych warunków wymienionych w art. 107 § 1 k.p.a.”[4].

Uchybienia w formalnej zawartości decyzji stanowią podstawę do złożenia odwołania do organu nadrzędnego lub skargi do sądu administracyjnego. Na powodzenie może liczyć wskazanie uchybienia formalnego lub uchybienia w trakcie postępowania administracyjnego (uchybienie proceduralne), które może mieć istotny wpływ na wynik postępowania i treść decyzji.

Mimo odrębności proceduralnej decyzjami administracyjnymi są także decyzje w sprawach celnych, podatkowych i ubezpieczeń społecznych. Z kolei charakteru decyzji administracyjnej nie mają m.in. zaświadczenie o numerze identyfikacyjnym REGON wydane przez organ statystyki publicznej, decyzja organu założycielskiego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej o powołaniu dyrektora tego przedsiębiorstwa i odpowiedź na krytykę prasową[5].

Dodatkowe składniki decyzji[edytuj | edytuj kod]

Do dodatkowych składników decyzji administracyjnej zaliczane są m.in.:

  • klauzula rygoru natychmiastowej wykonalności[6],
  • klauzula warunku,
  • klauzula zlecenia administracyjnego,
  • klauzula odwołalności.

Podział decyzji[edytuj | edytuj kod]

W literaturze dzieli się decyzje administracyjne na merytoryczne, które zawierają rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, w sposób władczy określają uprawnienia i obowiązki indywidualnego adresata w sferze prawa materialnego, oraz decyzje, które w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Do tych ostatnich zalicza się decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego, decyzję kasacyjną organu odwoławczego, który uchyla orzeczenie organu I instancji i przekazuje temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzja o odmowie wznowienia postępowania oraz decyzja o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zostały 11 kwietnia 2011 r. zastąpione postanowieniem.

Decyzje mogą być:

  • nieostateczne lub ostateczne (wydane przez organ II instancji lub ministra albo niezaskarżone)
  • wykonalne, w tym z rygorem natychmiastowej wykonalności jeszcze przed uostatecznieniem

Decyzja częściowa[edytuj | edytuj kod]

Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje (art. 104 § 2) wydanie decyzji częściowej. Wydanie takiej decyzji nie kończy jednak postępowanie w sprawie, nawet jeżeli stała się ostateczna[7].

Przypisy

  1. Zob. J. Zimmermann, Prawo administracyjne, Zakamycze 2003, s. 343.
  2. R. Kędziora, Ogólne postępowanie administracyjne, Warszawa 2008, s. 249.
  3. R. Kędziora, Ogólne postępowanie administracyjne, Warszawa 2008, s. 262.
  4. Orzecznictwo to spotkało się z akceptacją doktryny; R. Kędziora, Ogólne postępowanie administracyjne, Warszawa 2008, s. 249.
  5. R. Kędziora, Ogólne postępowanie administracyjne, Warszawa 2008, s. 252.
  6. K.p.a. przewiduje, że Decyzji, od której służy odwołanie może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej może w drodze postanowienia zażądać od strony stosowanego zabezpieczenia (art. 108 § 1).
  7. R. Kędziora, Ogólne postępowanie administracyjne, Warszawa 2008, s. 253.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]