Efekt izolacji
Efekt izolacji nazywany również efektem von Restorffa oraz fenomenem Kohlera-Restorffa − tendencja do lepszego zapamiętywania obiektów, które w jakiś sposób wyróżniają się z otoczenia[1].
Spis treści |
Wyjaśnienie efektu[edytuj]
Pierwsze badania, które potwierdziły intuicyjną hipotezę badaczy o lepszym zapamiętywaniu zdarzeń wyróżniających się z otaczającego ich środowiska, datuje się na koniec XIX wieku, natomiast próby wyjaśnienia tego zjawiska podjęto dopiero w latach 50. XX wieku[2]. W 1948 r. zasugerowano, że efekt izolacji wynika z uwagi, jaką obdarza się wyróżnione rzeczy. Koncepcja ta była krytykowana, a oponenci tłumaczyli, że uwaga zostaje zaktywizowana tylko w pierwszej chwili, więc nie wpływa na pamięć[3]. Obecne wyjaśnienie tego efektu sugeruje, że główną rolę pełnią tu procesy poznawcze odpowiedzialne za analizę przetwarzania podobieństw i różnic pomiędzy obiektami[4].
Nazwa efektu[edytuj]
Alternatywną nazwę efekt zawdzięcza niemieckiemu psychologowi i lekarzowi Hedwigowi von Restorff (1903−?), który odkrył, że przy uczeniu się listy bezsensownych słów łatwiej zapamiętuje się te, które w jakiś sposób wyróżniają się spośród innych (na przykład są napisane większymi literami lub mają inny kolor)[5]. Pomimo, że już w artykule z 1933 roku proponował wyjaśnienie tego zjawiska, to przez fakt, że jego praca nigdy nie ukazała się w języku angielskim, został zupełnie przeoczony przez współczesnych mu badaczy. "Odkryty" przez anglojęzycznych naukowców po prawie 30. latach został uhonorowany eponimem w nazwie efektu i obecnie jego praca jest szeroko cytowana[2].
Zobacz też[edytuj]
Przypisy
- ↑ A. R. Jensen. The von Restorff isolation effect with minimal response learning. „Journal of Experimental Psychology”. 64 (2), s. 123-125, 1962. doi:10.1037/h0041959.
- ↑ 2,0 2,1 R. R. Hunt, J. B. Worthen: Distinctiveness and Memory. New York: Oxford University Press., 2006, s. 4. ISBN 0195169662. OCLC 60589094.
- ↑ W. P. Wallace. Review of the historical, empirical, and theoretical status of the von Restorff phenomenon. „Psychological Bulletin”. 63 (6), s. 410-424, 1965. doi:10.1037/h0022001.
- ↑ R. R. Hunt, C. A. Lamb. What causes the isolation effect?. „Journal of Experimental Psychology”. 27 (6), s. 1359-1366, 2001. doi:10.1037/0278-7393.27.6.1359.
- ↑ H. Von Restorff. Über die Wirkung von Bereichsbildungen im Spurenfeld (The effects of field formation in the trace field). „Psychologie Forschung”. 18, s. 299–342, 1933. doi:10.1007/BF02409636.