Klauzula salwatoryjna
klauzula salwatoryjna - postanowienie umowne zastrzeżone w celu utrzymania zawartego przez strony kontraktu na wypadek, gdyby część czynności prawnej okazała się dotknięta nieważnością na skutek sprzeczności z prawem, zasadami współżycia społecznego lub innych wad. Zgodnie z treścią klauzuli salwatoryjnej umowa może pozostawać w mocy pomiędzy stronami w części, w jakiej nie dotyczy jej ustawowa sankcja nieważności, w miejsce nieważnych postanowień mogą wchodzić inne, wcześniej uzgodnione przez strony warunki, względnie strony mogą zobowiązywać się do uzupełnienia treści umowy o brakujące elementy.
Klauzulę wypracowała praktyka gospodarcza pod rządami niemieckiego kodeksu cywilnego, który w razie nieważności części czynności prawnej nakazuje traktować całą czynność prawną jak nieważną, o ile strony inaczej nie postanowiły. W polskim porządku prawnym klauzula salwatoryjna znalazła swój ustawowy wyraz w kodeksie cywilnym, dlatego wprowadzanie jej podstawowej wersji (bez postanowień zapasowych) do treści umów regulowanych przez prawo polskie jest zbędne.
[edytuj] Typowe brzmienia klauzuli salwatoryjnej
- Jeżeli jakiekolwiek postanowienia niniejszej umowy okażą się nieważne, nie uchybia to ważności pozostałych;
- Jeżeli postanowienia A,B,C okażą się nieważne, wówczas zastosowanie pomiędzy stronami umowy znajdują postanowienia D,E,F;
- Jeżeli jakiekolwiek postanowienia niniejszej umowy okażą się nieważne, strony zobowiązują się podjąć negocjacje w celu uzupełnienia umowy w tej części;
- Postanowienia umowy niniejszej mają charakter rozłączny, a uznanie któregokolwiek z nich za nieważne, nie uchybia mocy wiążącej pozostałych.
| § 139 BGB | art. 58 § 3 kc |
|---|---|
| Ist ein Teil eines Rechtsgeschäfts nichtig, so ist das ganze Rechtsgeschäft nichtig, wenn nicht anzunehmen ist, dass es auch ohne den nichtigen Teil vorgenommen sein würde. | Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana. |
| Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, wówczas cała czynność jest nieważna, jeśli nie można przyjąć, iż bez postanowień nieważnych zostałaby dokonana. |