Klauzula salwatoryjna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

klauzula salwatoryjna (klauzula salwatoriańska) - postanowienie umowne zastrzeżone w celu utrzymania zawartego przez strony kontraktu na wypadek, gdyby część czynności prawnej okazała się dotknięta nieważnością na skutek sprzeczności z prawem, zasadami współżycia społecznego lub innych wad. Zgodnie z treścią klauzuli salwatoryjnej umowa może pozostawać w mocy pomiędzy stronami w części, w jakiej nie dotyczy jej ustawowa sankcja nieważności, w miejsce nieważnych postanowień mogą wchodzić inne, wcześniej uzgodnione przez strony warunki, względnie strony mogą zobowiązywać się do uzupełnienia treści umowy o brakujące elementy.

Klauzulę wypracowała praktyka gospodarcza pod rządami niemieckiego kodeksu cywilnego, który w razie nieważności części czynności prawnej nakazuje traktować całą czynność prawną jak nieważną, o ile strony inaczej nie postanowiły. W polskim porządku prawnym klauzula salwatoryjna znalazła swój ustawowy wyraz w kodeksie cywilnym, dlatego wprowadzanie jej podstawowej wersji (bez postanowień zapasowych) do treści umów regulowanych przez prawo polskie jest zbędne.

Typowe brzmienia klauzuli salwatoryjnej[edytuj | edytuj kod]

  • Jeżeli jakiekolwiek postanowienia niniejszej umowy okażą się nieważne, nie uchybia to ważności pozostałych;
  • Jeżeli postanowienia A,B,C okażą się nieważne, wówczas zastosowanie pomiędzy stronami umowy znajdują postanowienia D,E,F;
  • Jeżeli jakiekolwiek postanowienia niniejszej umowy okażą się nieważne, strony zobowiązują się podjąć negocjacje w celu uzupełnienia umowy w tej części;
  • Postanowienia umowy niniejszej mają charakter rozłączny, a uznanie któregokolwiek z nich za nieważne, nie uchybia mocy wiążącej pozostałych.

Przykład autentycznej klauzuli salwatoryjnej: "Sollten einzelne Bestimmungen dieser Vereinbarung unwirksam oder nichtig sein oder im Widerspruch zu gesetzlichen Regelungen stehen, so behalten die übrigen Regelungen dieser Vereinbarung ihre Gültigkeit."

§ 139 BGB art. 58 § 3 kc
Ist ein Teil eines Rechtsgeschäfts nichtig, so ist das ganze Rechtsgeschäft nichtig, wenn nicht anzunehmen ist, dass es auch ohne den nichtigen Teil vorgenommen sein würde. Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.
Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, wówczas cała czynność jest nieważna, jeśli nie można przyjąć, iż bez postanowień nieważnych zostałaby dokonana.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Scale of justice gold.png Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.