Marianismo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Marianismo – koncepcja kobiecości w kulturach latynoamerykańskich.

Początek[edytuj | edytuj kod]

Termin pojawia się po raz pierwszy w eseju Evelyn Stevens Marianismo. The Other Face of Machismo in Latin America z 1973 r. Tam pada definicja marianismo jako kultu kobiecej wyższości duchowej, który pokazuje, że kobiety są półboskimi istotami, górującymi moralnie nad mężczyznami i silniejszymi od nich duchowo. W opinii Stevens marianismo jest:

  • komplementarne z machismo,
  • oparte na ideale maryjnym (Matka Boża z Guadalupe),
  • ideologią kompensacyjną (duchowa siła czerpana z sytuacji podległości kobiet).

Rozwój pojęcia[edytuj | edytuj kod]

W latach 90. XX wieku w studiach latynoamerykańskich nastąpił rozwój zainteresowania sytuacją kobiet; marianismo stało się nieomal uniwersalnym modelem zachowania kobiet w Ameryce Łacińskiej[1]. Zostało skrytykowane przez amerykańskie gender studies jako generalizacja doświadczenia kobiet. Mimo braku zainteresowania ze strony badaczek latynoamerykańskich Sonia Montecino w 1991 uznała marianismo za, poniekąd, mit założycielski.

Krytyka pojęcia Marysy Navarro[edytuj | edytuj kod]

Marysa Navarro w 2002 dokonała analizy i krytyki marianismo według Stevens jako koncepcji homogenizującej i opartej jedynie na grupie badawczej Meksykanek z klasy średniej z pominięciem zróżnicowania kulturowego Ameryki Łacińskiej.

Zarzuty Navarro wobec Stevens:

  1. brak badań własnych dot. tego tematu,
  2. brak dialogu z wcześniejszymi pracami latynoamerykanistów,
  3. pominięcie zachodzących zmian społecznych,
  4. rozciągnięcie wniosków z wąskiej grupy badanej na całe społeczności,
  5. wykorzystanie opozycji machismo i hembrismo, przy pominięciu heterogeniczności kulturowej Ameryki Łacińskiej.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Tracy Ehlers, 1991

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tracy Ehlers. Debunking Marianismo: Economic Vulnerability and Survival Strategies Among Guatemalan Wives. „Ethnology”. 30 (1), 01.1991. 
  • Renata Hryciuk: Kobiecość, męskość, seksualność. Płeć kulturowa (gender) w badaniach dotyczących Ameryki Łacińskiej. W: M. Gawrycki (red.): Dzieje kultury latynoamerykańskiej.
  • Marysa Navarro: Against Marianismo. 2002.
  • Evelyn P. Stevens: Marianismo: The Other Face of Machismo in Latin America. W: Ann Pescatello (red.): Female and Male in Latin America: Essays. 1973.