Nosal

Nosal
Skały na szczycie Nosala
Państwo	Polska
Pasmo	Tatry, Karpaty
Wysokość	1206 m n.p.m.
Wybitność	103 m
Położenie na mapie Tatr Nosal
49°16′35.2″N 19°59′22″E
Multimedia w Wikimedia Commons

Zachodnie ściany Nosala

Nosal i Mały Kopieniec ze Skupniowego Upłazu

Nosal (1206 m n.p.m.) – wzniesienie reglowe w Tatrach Zachodnich nad Kuźnicami, między Doliną Bystrej a Doliną Olczyską. Nazwa góry pochodzi od kształtu skał od północno-zachodniej strony, przypominających nos.

Topografia

Stanowi zakończenie północno-wschodniej grani Kasprowego Wierchu. Północnymi podnóżami Nosala przebiega granica między Tatrami a Rowem Podtatrzańskim (a dokładniej jego częścią zwaną Rowem Zakopiańskim). Od południowej strony Nosalowa Przełęcz (1102 m) oddziela go od zalesionego Nieboraka.

Opis szczytu

Zbudowany jest wyłącznie ze skał osadowych – wapieni i dolomitów z środkowego triasu. Największe ściany wznoszą się od strony zachodniej. Od strony wschodniej znajduje się dużo mniejszy pas skał Pióro. Poza tym jest całkowicie zalesiony. Oprócz pospolitego w Tatrach świerka występują tutaj buki, sosny zwyczajne, a nawet sztucznie wprowadzona sosna czarna. Od strony północno-zachodniej oraz zachodniej z wierzchołka opada strome urwisko. Zdarzały się na nim wypadki śmiertelne, szczególnie wśród poszukiwaczy szarotek, turnie te były też wybierane przez samobójców.

Na skałach ciekawa flora roślin wapieniolubnych, m.in. rośnie tu szarotka alpejska, pierwiosnek łyszczak. Występują też rzadkie w Polsce storczyki: dwulistnik muszy i wyblin jednolistny. Z rzadkich zwierząt żyje ryś, jeleń, puchacz.

Sport i turystyka

Nosal jest popularny wśród turystów i narciarzy. Na zalesionym północnym stoku znajduje się Centrum narciarskie Nosal z kilkoma wyciągami. Od górnej stacji wyciągu prowadzi też nartostrada przez Nosalową Przełęcz do Kuźnic. Z wierzchołka, mimo że niewysokiego, roztaczają się ciekawe widoki na Czerwone Wierchy, Giewont, rejon Doliny Bystrej oraz granitowe szczyty wznoszące się ponad Doliną Gąsienicową i Doliną Pańszczyca.

Był też popularny wśród taterników. W jego zachodnich, opadających do Doliny Bystrej ścianach znajduje się około 30 dróg wspinaczkowych. Trenowali na nich również ratownicy TOPR. Jednakże Tatrzański Park Narodowy zakazał tutaj wspinaczki.

Szlaki turystyczne

– łatwy szlak zielony z Kuźnic przez Nosalową Przełęcz i Nosal do przystanku "Murowanica" (w drodze z centrum Zakopanego do Kuźnic).

• Czas przejścia z Kuźnic na szczyt: 35 min, ↓ 30 min
• Czas przejścia ze szczytu do Murowanicy: 35 min, ↑ 45 min

– żółty z Nosalowej Przełęczy na Olczyską Polanę. Czas przejścia: 25 min, ↑ 30 min

Bibliografia

1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1. 
2. Władysław Cywiński: Tatry. Przewodnik szczegółowy. Tom 13. Kasprowy Wierch. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2008. ISBN 83-7104-011-3. 
3. Józef Nyka: Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2003. ISBN 83-915859-1-3. 
4. Tatry polskie. Mapa turystyczna 1:20 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „Wit” S.c., 2006. ISBN 83-89580-00-4. 

Panorama ze szczytu na Tatry