Astenosfera

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Przekrój Ziemi

Astenosfera (warstwa Gutenberga[1]) – warstwa płaszcza ziemskiego o grubości około 100 km[2], położona tuż pod litosferą.

Górna granica astenosfery leży na głębokości od 10 do 100 km, dolna na głębokości 350-400 km[1] (górna 50-70 km pod oceanami i do 120 km pod kontynentami, dolna odpowiednio 400 i 250 km[3].

Od dołu ogranicza ją nieciągłość Golicyna[1].

Materiał skalny w warstwie astenosfery jest częściowo stopiony. Ma dużą lepkość i jest plastyczny.

Według teorii tektoniki płyt konwekcja w płaszczu Ziemi umożliwia przemieszczanie płyt tektonicznych litosfery i wędrówkę kontynentów. Ruch płyt umożliwy jest właśnie dzięki plastycznej astenosferze, która oddziela ruch płyt od ruchu konwekcyjnego poniżej. Astenosferę od jądra Ziemi odgradza mezosfera. Astenosferę uważa się za główny poziom tworzenia się ognisk magmy i główne źródło procesów magmowych.

Przypisy

  1. a b c Wojciech Jaroszewski: Słownik geologii dynamicznej, Wydawnictwa Geologiczne, 1985, ISBN 83-220-0196-7, s. 13
  2. Encyklopedia PWN: Astenosfera [1]
  3. Portal Wiedzy:Astenosfera [2]