Badanie cytologiczne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Badanie cytologiczne, czyli tzw. rozmaz szyjkowy (określenia potoczne cytologia, „test Pap”, wymaz) – technika diagnostyczna w ginekologii polegające na pobraniu rozmazów z pochwowej części szyjki macicy. Badanie to pozwala na wykrycie wczesnej postaci raka szyjki macicy w stadium przedklinicznym, czyli bezobjawowym. Badanie zostało niezależnie wynalezione w latach dwudziestych XX wieku zarówno przez Jeorjosa Papanikolaua[1], jak i Aurela Babeșa[2], i nazwany na cześć Papanikolaua w wyrazie „test Pap” („metoda Babeş-Papanicolaou” w Rumunii)[3].

Częstość wykonywania badania[edytuj | edytuj kod]

Badanie wykonywane być powinno u każdej współżyjącej kobiety raz w roku przez pierwsze 4 lata, a następnie nie rzadziej niż co 3 lata. Pozwala to na wykrycie choroby w stadium przednowotworowym lub wczesnego rozwoju, co zapewnić może pełne wyleczenie.

U kobiet powyżej 25 roku życia zaleca się regularne badanie co 2-3 lata.

Natomiast u kobiet z czynnikami wysokiego ryzyka wystąpienia raka szyjki macicy, badania należy powtarzać częściej (np.: w przypadku obniżonej odporności immunologicznej lub infekcji wirusowych spowodowanych przez wirusy HPV o wysokiej onkogenności).

Etapy badania[edytuj | edytuj kod]

  1. Pobranie we wziernikach materiału z pochwowej części szyjki macicy (kobieta nie może krwawić w tym czasie)
  2. Utrwalenie preparatu w warunkach laboratoryjnych
  3. Ocena mikroskopowa preparatu przez cytologa

Interpretacja[edytuj | edytuj kod]

Ocena stanu zdrowia pacjentki dokonywana jest na podstawie obecności w rozmazie komórek nienabłonkowych (erytrocytówlimfocytów, komórek zapalnych, martwiczych oraz resztek cytoplazmy) - tzw. tła rozmazów.

Aktualnie w interpretacji badania powinno się stosować klasyfikację według systemu Bethesda, aczkolwiek z powodu rozpowszechnienia i prostej struktury system Papanicolaou nie wyszedł on do końca z użycia. Prawidłowy wynik badania cytologicznego powinien zawierać wyniki badania w obu tych systemach. Należy jednak pamiętać, że jest to badanie przesiewowe umożliwiające określenie ryzyka wystąpienia raka szyjki macicy, dlatego nie należy interpretować go jako pewnego rozpoznania o nowotworze.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Aristidis Diamantis, Emmanouil Magiorkinis, George Androutsos, Different strokes: Pap-test and Babes method are not one and the same, „Diagnostic Cytopathology”, 38 (11), 2010, s. 857–859, DOI10.1002/dc.21347 [dostęp 2021-04-18] (ang.).
  2. Elliot Elias Philipp, The history of obstetrics and gynaecology, New York: Parthenon Pub. Group, 1994, ISBN 1-85070-224-1, OCLC 30509802 [dostęp 2021-04-18].
  3. Bernard Naylor i inni, In Romania It’s the Méthode Babeş-Papanicolaou, „Acta Cytologica”, 46 (1), 2002, s. 1–12, DOI10.1159/000326708, ISSN 0001-5547, PMID11843552 [dostęp 2021-04-18] (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.