Czosnek kątowaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Czosnek kątowaty
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd szparagowce
Rodzina amarylkowate
Podrodzina czosnkowe
Rodzaj czosnek
Gatunek czosnek kątowaty
Nazwa systematyczna
Allium angulosum L.
Sp. pl. 1:300. 1753

Czosnek kątowaty, czosnek kątowy (Allium angulosum L.) – gatunek byliny należący do podrodziny czosnkowych w rodzinie amarylkowatych. Występuje w środkowej, wschodniej i południowej Europie, Kirgistanie i na Syberii[3]. W Polsce jest dość rzadki[4] i objęty ochroną. Rośnie głównie w dolinach dużych rzek[5].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Cebula
Obła, cienka, zwężająca się ku górze.
Łodyga
Wieloboczny głąbik do 60 cm wysokości.
Liście
Płaskie, szerokości 1–4,5 mm, 5–15-nerwowe.
Kwiaty
Liliowe lub białawe, długości 3–6 mm, na kanciastych szypułkach, zebrane w kulisty baldach z 2–3 okrywami[6].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Bylina, geofit. Kwitnie w lipcu i sierpniu. Liczba chromosomów 2n = 16. Rośnie na wilgotnych łąkach. Gatunek charakterystyczny dla łąk selernicowych ze związku Cnidion dubii i zespołu Violo-Cnidietum dubii[7].

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Gatunek został umieszczony na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[8] i na obszarze kraju uznany za narażony (kategoria zagrożenia V). Od 2014 roku jest objęty w Polsce ochroną częściową[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-09] (ang.).
  3. Allium angulosum L. w bazie danych: GRIN (Germplasm Resources Information Network) na http://www.ars-grin.gov (ang.)
  4. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  5. Adam Zając, Maria Zając (red.): Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001. ISBN 83-915161-1-3.
  6. W. Szafer, S. Kulczyński, B. Pawłowski: Rośliny polskie. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1969.
  7. W. Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001. ISBN 83-01-13520-4.
  8. Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  9. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin (Dz.U. z 2014 r. nr 0, poz. 1409).