Daltoński plan laboratoryjny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Daltoński plan laboratoryjny - system nauczania, opracowany w latach 20. XX w. przez Helen Parkhurst.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zanim Helen Parkhurst stworzyła koncepcję planu daltońskiego, przez kilka lat współpracowała z Marią Montessori. Po zakończeniu współpracy stworzyła własną koncepcję dotyczą edukacji, którą opisała w wydanej w 1922r. książce „Edukacja według Planu Daltońskiego”[1].

Pierwsza szkoła opierająca się na zasadach sformułowanych przez Helen Parkhurst powstała w 1919 r. w Dalton (stan Massachusetts w USA), stąd nazwa tego nurtu. Koncepcja pracy edukacyjnej wg planu daltońskiego rozprzestrzeniała się następnie w USA, potem w Anglii i w Holandii. W Polsce jej pionierką w okresie dwudziestolecia międzywojennego była dr Jadwiga Młodowska, dyrektorka Państwowego Seminarium Nauczycielskiego Żeńskiego w Chełmie [2].

Współcześnie propagowaniem tej idei oraz certyfikacją placówek daltońskich zajmuje się Fundacja Dalton International z siedzibą w Holandii. W Polsce organizacją uprawnioną do certyfikacji szkół i przedszkoli jest Polskie Stowarzyszenie Dalton. Placówek daltońskich aktualnie w Polsce jest ponad 50 [3], natomiast na świecie około 400 [4]. Współcześnie koncepcja planu daltońskiego jest szeroko rozpowszechniona w nauczaniu elementarnym (od 4 do 12 roku życia) w Austrii, Holandii, Republice Czeskiej, Wielkiej Brytanii, w Niemczech, na Węgrzech oraz Australii, Korei, Tajwanie, Chile, Japonii. Najstarsza szkoła daltońska działa obecnie w Stanach Zjednoczonych.[5]

Założenia[edytuj | edytuj kod]

Plan daltoński zakłada indywidualizację procesu uczenia się, realizację zróżnicowanych zadań w zależności od wieku i możliwości ucznia.[6]

Opiera się on na trzech filarach: odpowiedzialności, współpracy i samodzielności.

Odpowiedzialność zakłada uświadomienie dzieciom, że ponoszą odpowiedzialność za wyniki procesu edukacyjnego oraz sposób jego realizacji. Sprzyja temu rozwijanie umiejętności planowania własnej pracy, czemu służą m.in. specjalnie opracowane tablice znajdujące się w salach lekcyjnych. Samodzielność zakłada, że dzieci samodzielnie znajdują rozwiązania i wykonują zadania. Nauczyciel dopasowuje poziom trudności zadań do możliwości dzieci, mając na względzie ich rozwój edukacyjny oraz służy wsparciem, tylko gdy jest ono konieczne. Współpraca zakłada korzystanie z pomocy rówieśników oraz wspólne realizowanie różnych projektów. Unika się rywalizacji i konkurencji.[7]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. W przedszkolu po daltońsku - czyli to samo po polsku, chińsku, holendersku, plus.gk24.pl, 15 listopada 2018 [dostęp 2021-03-26] (pol.).
  2. Pierwsza w Polsce po ponad 50 latach „szkoła daltońska” | Centrum Edukacji Daltońskiej Plandaltonski.pl, plandaltonski.pl [dostęp 2021-03-27] (pol.).
  3. Edukacja Daltońska - Dalton Polskie Stowarzyszenie, org.pl [dostęp 2021-03-27] (pol.).
  4. Lewandowska, Pedagogika znana, czy nie znana, [w:] Międzynarodowa konferencja „Edukacja według planu daltońskiego – wiedza i praktyka”, Łódź 2012, s. 8.
  5. W przedszkolu po daltońsku - czyli to samo po polsku, chińsku, holendersku, plus.gk24.pl, 15 listopada 2018 [dostęp 2021-03-26] (pol.).
  6. https://dalton.org.pl/wp-content/uploads/2021/01/daltonskie-abc.pdf
  7. http://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.desklight-e1a7a130-b8e7-4f02-ac37-01fbeac73d27/c/351-364_MoraczewskaPlandalto.pdf

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]