Drakula

Béla Lugosi jako Drakula w filmie Książę Dracula (1931)

Drakula (oryg. Dracula) – postać fikcyjna, wampir, hrabia, wykreowany w 1897 roku w powieści Dracula przez irlandzkiego pisarza Brama Stokera. Spopularyzowany w kulturze popularnej, za pośrednictwem licznych adaptacji.

Historia

Postać wampira-arystokraty (jako lorda Ruthvena) pojawiła się w literaturze pierwszy raz w 1819 roku za sprawą opowiadania autorstwa Johna Polidoriego The Vampyre (pol. Wampir).

Natomiast postać Drakuli wykreowana została w 1897 roku przez Brama Stokera w jego powieści Dracula. Tytułowy bohater był transylwańskim hrabią mieszkającym we własnym zamku. Przyjmuje się, że Stoker kreując postać wampirycznego hrabiego w pewien sposób nawiązał do postaci historycznej, wykorzystując przydomek „Dracula” należący do władcy Wołoszczyzny Włada Palownika. Ponadto w swojej powieści Stoker zamieścił wzmianki o wielkim przodku fikcyjnego hrabiego, który miał prowadzić wyprawy wojenne na terytorium Imperium Osmańskiego i zostać zdradzonym przez brata – co niekiedy również uważane jest za pewne nawiązanie do postaci Włada Palownika.

Sukces powieści sprawił, że postać Drakuli stała się fenomenem kultury popularnej, jednocześnie popularyzując wątki wampiryczne w literaturze. Wizerunek Drakuli stworzony przez Stokera i spopularyzowany następnie przez film w kolejnych dekadach urósł wręcz do rangi stereotypowego archetypu wampira. Oprócz kilkunastu filmów i seriali ekranizujących powieść do postaci hrabiego nawiązywano także w wielu innych dziełach, w tym między innymi w filmach animowanych i grach komputerowych.

W kinematografii

Plakat z filmu Drakula halála

Plakat z filmu Książę Dracula

Christopher Lee w filmie Dracula

Powieść doczekała się licznych ekranizacji a sama postać Drakuli licznych nawiązań w filmie. Do najsłynniejszych odtwórców roli Drakuli należą: Niemcy Max Schreck i Klaus Kinski, Węgier Béla Lugosi oraz Anglicy Christopher Lee i Gary Oldman.

Postać Drakuli w niektórych ekranizacjach książki nie zawsze jednak była zgodna z opisem Brama Stokera. Przykładowo w filmie Dracula Toda Browinga z 1931 roku, przez długi czas najsłynniejszej ekranizacji książki Stokera, hrabia Drakula grany przez Bélę Lugosiego był dość młodym, zwyczajnym mężczyzną, który już po przybyciu do Anglii kilkukrotnie rozmawiał towarzysko z pozostałymi bohaterami (np. z doktorem Sewardem i Abrahamem Van Helsingiem), co nie miało miejsca w książce. Takie przedstawienie Drakuli kłóci się z opisem demonicznego starca, który stworzył Stoker. Zdaniem wielu krytyków najbliższą opisowi Stokera była kreacja Maxa Schrecka z filmu Nosferatu – symfonia grozy z 1922 roku.

XX wiek

• 1921: Drakula halála (wyk. Erik Vanko)
• 1922: Nosferatu – symfonia grozy (wyk. Max Schreck)
• 1931: Książę Dracula (wyk. Béla Lugosi)
• 1931: Dracula (wyk. Carlos Villarías) – wersja hiszpańska
• 1958: Dracula (wyk. Christopher Lee)
• 1966: Dracula: Książę Ciemności (wyk. Christopher Lee)
• 1970: Książę Dracula (wyk. Christopher Lee)
• 1974: Bram Stoker’s Dracula (wyk. Jack Palance)
• 1974: Krew dla Draculi (wyk. Udo Kier)
• 1979: Nosferatu wampir (wyk. Klaus Kinski)
• 1979: Dracula (wyk. Frank Langella)
• 1992: Dracula (wyk. Gary Oldman)
• 1995: Dracula – wampiry bez zębów (wyk. Leslie Nielsen) – parodia
• 2000: Dracula 2000 (wyk. Gerard Butler)

XXI wiek

• 2001: Drakula: stronice z pamiętnika dziewicy (wyk. Wei-Qiang Zhang)
• 2004: Van Helsing (wyk. Richard Roxburgh)
• 2006: Dracula (wyk. Marc Warren)
• 2012: Dracula l’amour plus fort que la mort (francuski musical) (wyk. Golan Yosef)
• 2013: Dracula (serial telewizyjny) (wyk. Jonathan Rhys Meyers)
• 2014: Dracula: Historia nieznana (wyk. Luke Evans)
• 2022: Dracula: The Original Living Vampire (wyk. Jake Herbert)
• 2024: Nosferatu (wyk. Bill Skarsgård)

Linki zewnętrzne

• Stanley Stepanic, How did Dracula become the world's most famous vampire? (ang.), kanał „TED-Ed” na YouTube, 20 kwietnia 2017 [dostęp 2024-10-05].