Pragereza oliwkowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Gereza oliwkowa)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pragereza oliwkowa
Procolobus verus[1]
(Van Beneden, 1838)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Nadrząd łożyskowce
Rząd naczelne
Podrząd wyższe naczelne
Nadrodzina koczkodanowce
Rodzina koczkodanowate
Podrodzina gerezy
Rodzaj pragereza[a]
Gatunek pragereza oliwkowa
Synonimy
  • Colobus verus Van Beneden, 1838
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 NT pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Pragereza oliwkowa[3], gereza oliwkowa[4] (Procolobus verus) – gatunek ssaka z rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Występowanie i biotop[edytuj | edytuj kod]

Wilgotny las równikowy na zachodnim wybrzeżu Afryki, od Sierra Leone do Togo.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek po raz pierwszy opisany przez P. J. van Benedena w 1838 roku pod nazwą Colobus verus[5]. Jako miejsce typowe autor wskazał Afrykę[5]. Jedyny przedstawiciel rodzaju Procolobuspragereza[3], utworzonego przez A. T. de Rochebrune'a w 1887 roku[6].

Gatunek typowy: Colobus verus Van Beneden, 1838

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

Nazwa rodzajowa jest połączeniem greckiego słowa πρό pro – „przed, blisko” oraz nazwy rodzaju Colobus Illiger, 1811[7]. Epitet gatunkowy pochodzi od łacińskiego słowa verus – „prawdziwy”[8].

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Prgereza oliwkowa jest najmniejszą z gerez. Ma małą głowę z nieowłosioną lub słabo owłosioną częścią twarzową. Ubarwienie grzbietu oliwkowobrązowe, spód ciała biało-szary. Masa ciała 2–4,5 kg, długość ciała bez ogona 9–43 cm. Rozmiary samców są zbliżone do rozmiarów samic.

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek ten prowadzi dzienny, nadrzewny tryb życia. Żyje w grupach liczących od 10 do 15 osobników. Grupy gerez oliwkowych często łączą się w stada z innymi gatunkami małp. Dieta gerez oliwkowych składa się głównie z młodych liści.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Samice osiągają dojrzałość płciową pomiędzy 3 i 4 a samce pomiędzy 4 i 5 rokiem życia. Okres ciąży trwa 5–6 miesięcy. Najczęściej rodzi się jedno młode. W przeciwieństwie do innych gerez samice pragerezy oliwkowej noszą młode w pysku.

Zagrożenia[edytuj | edytuj kod]

Pragerezy oliwkowe są poławiane przez ludzi dla mięsa i skór. Dodatkowym zagrożeniem jest utrata siedlisk spowodowana wyrębem lasów.

Uwagi

  1. Procolobus Rochebrune, 1887.

Przypisy

  1. Procolobus verus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Oates, J.F., Gippoliti, S. & Groves, C.P. 2008. Procolobus verus. W: IUCN 2015. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2015-3. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2015-10-12]
  3. a b Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 541. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 90, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
  5. a b P. J. van Beneden. Notice gur une nouvelle espèce de singe d'Afrique. „Bulletins de l'Académie Royale des Sciences et Belles-Lettres de Bruxelles”. 5, s. 347, 1838 (fr.). 
  6. A. T. de Rochebrune: Faune de la Sénégambie. Cz. Supplément. Paryż: O. Doin, 1886-1887, s. 95. (fr.)
  7. T. S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Waszyngton: Government Printing Office, 1904, s. 567, seria: North American Fauna. (ang.)
  8. J. A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D. A. Christie, E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2014. [dostęp 2015-10-12]. (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Thompson L.: Procolobus verus (ang.). (On-line), Animal Diversity Web, 2002. [dostęp 31 grudnia 2008].
  2. K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 90, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
  3. Oates, J.F., Gippoliti, S. & Groves, C.P. 2008. Procolobus verus. W: IUCN 2015. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2015-3. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2015-10-12]