Gilia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gilia
Ilustracja
Gilia tricolor
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd wrzosowce
Rodzina wielosiłowate
Rodzaj gilia
Nazwa systematyczna
Gilia Ruiz et Pavon
Prodr. 25. Oct (prim.) 1794[2]
Typ nomenklatoryczny
Gilia laciniata Ruiz et Pavon[2]
Kwiaty Gilia laciniata
Gilia flavocincta

Gilia[3] (Gilia) – rodzaj roślin należący do rodziny wielosiłowatych (Polemoniaceae). Obejmuje co najmniej 40 gatunków[4] występujących na kontynentach amerykańskich, głównie w zachodniej części Ameryki Północnej (centrum zróżnicowania w Kalifornii) oraz w południowej części Ameryki Południowej[5] (w Chile 8 gatunków)[6]. Rośliny te rosną w miejscach suchych, trawiastych i piaszczystych. Nazwa rodzajowa upamiętnia hiszpańskiego botanika z XVIII wieku – Filipe Gila. Kilka gatunków uprawianych jest jako rośliny ozdobne[5].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Rośliny jednoroczne osiągające 0,8 m wysokości, rzadziej karłowe byliny alpejskie[5].
Liście
Skrętoległe i zwykle niepodzielone, rzadziej pierzastodzielne[5].
Kwiaty
Pięciokrotne, promieniste, często zebrane w główkowate kwiatostany. Działki kielicha u nasady zrośnięte, czasem działkami połączonymi w górnej części błoniasto. Płatki korony w dole zrosłe w krótką rurkę, w górze z zaokrąglonymi lub zaostrzonymi łatkami. Barwy niebieskiej, purpurowej, różowej, żółtej lub białej. Pręcików jest 5. Zalążnia górna, utworzona z 3 owocolistków z pojedynczą szyjką słupka, na szczycie rozdzieloną na trzy łatki[5].
Owoce
Trójkomorowe, kulistawe torebki zawierające po kilka do wielu nasion w każdej z komór. Owoce otoczone są błoniastym, trwałym kielichem. Nasiona drobne, kulistawe[5].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj z podrodziny Polemonioideae z rodziny wielosiłowatych (Polemoniaceae)[7]

Wykaz gatunków[4]


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-01].
  2. a b Gilia. W: Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2016-11-11].
  3. Wiesław Gawryś: Słownik roślin zielnych łacińsko-polski. Kraków: Officina Botanica, 2008, s. 91. ISBN 978-83-925110-5-2.
  4. a b Gilia. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2016-11-11].
  5. a b c d e f Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 2. Perennials and annuals. London: Macmillan, 2002, s. 192. ISBN 0-333-74890-5.
  6. Cárlos Reiche: Flora de Chile. Vol. 5. Santiago de Chile: Impr. Cervantes, 1896, s. 150.
  7. Genus: Gilia Ruiz & Pav.. W: U.S. National Plant Germplasm System [on-line]. USDA.gov. [dostęp 2016-11-11].