Grabina (Strzegom)
![Ziemia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Geographylogo.svg/20px-Geographylogo.svg.png)
Dzielnica Strzegomia | |
Dawny przystanek kolejowy Grabina Śląska | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miasto | |
Data założenia |
przed 14 lutego 1255 |
W granicach Strzegomia |
od 1947 |
Burmistrz | |
Kod pocztowy |
58-150 |
Tablice rejestracyjne |
DSW |
Położenie na mapie Strzegomia ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu świdnickiego ![]() | |
Położenie na mapie gminy Strzegom ![]() | |
![]() |
Grabina (niem. Gräben[2]) – dzielnica Strzegomia. Została do niego przyłączona po 1947 roku[3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Grabina powstała w XIII w. wzdłuż koryta Strzegomki i od 1255 r. jej dzieje nierozerwalnie wiążą się ze Strzegomiem. Często niszczona wylewami Strzegomki, a w 1640 r. podczas wojny trzydziestoletniej spalona przez żołnierzy szwedzkich, już w XVII w. dzieliła się na część miejską i ziemską.Od 1785 r. był tu młyn wodny, szkoła ewangelicka, w latach późniejszych wiatrak, gorzelnia i gospoda. W XIX w. powstała tu cukrownia a sama osada była jedną z najlepiej rozwijających się miejscowości w regionie, dzięki przemysłowi kamieniarskiemu i rolnictwu.[4]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c4/Strzegom_-_2020.09.03.jpg/220px-Strzegom_-_2020.09.03.jpg)
W Grabinie w czasie II wojny światowej znajdował się obóz pracy przymusowej dla Żydówek, który u schyłku maja 1944 został podporządkowany niemieckiemu obozowi koncentracyjnemu Groß-Rosen jako jego filia i w takim charakterze istniał do lutego 1945. W filii tej przebywało 550 kobiet żydowskich, w większości obywatelek Polski. Pracowały w miejscowej roszarni[6]. Po obozie zostały tylko relikty fundamentów bramy i fragment betonowej posadzki.[7]
Zabytki
[edytuj | edytuj kod]Znajduje się tutaj nieczynny, zabytkowy[8] dworzec kolejowy Grabina Śląska, murowano-szachulcowy, z 1909 r. z łącznikiem i magazynem spedycji kolejowej. Jest to zachowany kompletny zespół dworca kolejowego[9].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Wyniki w wyborach Burmistrza Strzegomia. [dostęp 2024-05-10].
- ↑ Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. nr 142, poz. 262).
- ↑ Grabina - polska-org.pl [online], polska-org.pl [dostęp 2020-04-17] .
- ↑ Graby najstarszą wsią w Polsce? [FOTO] – ws-24.pl [online], Wiadomości Świdnickie [dostęp 2020-04-17] (pol.).
- ↑ Odsłonięcie pomnika Ofiar Niemieckiego Reżimu Nazistowskiego w Grabach (Strzegom, woj. dolnośląskie). ipn.gov.pl. (pol.).
- ↑ Filie obozu koncentracyjnego Gross-Rosen. Informator, Muzeum Gross-Rosen, Wałbrzych, rok 2008, str. 34. ISBN 978-83-89824-07-3
- ↑ Frauen-Arbeitslager Gräben [online], Świdnicki Portal Historyczny, 26 lipca 2019 [dostęp 2020-04-17] (pol.).
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 164. [dostęp 2020-03-20].
- ↑ Adam Dylewski Historia kolei w Polsce, Carta Blanca 2012.
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Odsłonięcie pomnika Ofiar Niemieckiego Reżimu Nazistowskiego odbyło się 25 listopada 2019