Pytanie prejudycjalne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Pytanie prejudycjalne – instytucja z obszaru prawa Unii Europejskiej regulowana przez art. 267 TFUE. Na tej podstawie sądy państw członkowskich Unii Europejskiej zwracają się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami dotyczącymi „wykładni Traktatów, ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii”[1][2][3].

Opis instytucji[edytuj | edytuj kod]

Do zadania pytań prejudycjalnych sądy krajowe są uprawnione, a w przypadku, gdy postępowanie toczy się przed sądem, od którego wyroku nie przysługuje odwołanie – są one zobowiązane.

Pytania prejudycjalne mogą dotyczyć dwóch kwestii: wykładni prawa unijnego lub ważności aktów unijnego prawa pochodnego.

Są one zadawane wtedy, gdy w powyższych kwestiach są wątpliwości; z tym jednak zastrzeżeniem, że sąd krajowy sam nigdy nie może orzec o nieważności aktu prawa pochodnego Unii Europejskiej. Tutaj wyłączną kompetencję ma TSUE.

Sąd krajowy może – a nawet, by nie paraliżować pracy TSUE, powinien – poniechać wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym w kwestii, w której TSUE raz już się wypowiedział i brak jest dalszych wątpliwości co do jego stanowiska.

W odpowiedzi na pytanie prejudycjalne TSUE wydaje orzeczenia wstępne, w których interpretuje prawo unijne lub stwierdza ważność albo nieważność aktów unijnego prawa pochodnego. Orzeczenia te mają moc wiążącą dla sądów krajowych, zarówno tych orzekających w sprawie, w związku z rozpoznawaniem której pytanie prejudycjalne zostało zadane, jak i w sprawach rozpoznawanych później przez inne sądy. Sąd krajowy niezgadzający się z treścią orzeczenia wstępnego może jednak wystąpić ponownie z pytaniem prejudycjalnym w kwestii, jaka już została w takim orzeczeniu rozstrzygnięta. Są zatem szczególna postacią precedensów de iure.

Od 2009 orzeczenia wstępne są wydawane przez Trybunał Sprawiedliwości; ponadto do ich wydawania może zostać też upoważniony Sąd.

Celem instytucji pytań prejudycjalnych jest zapewnienie prawu unijnemu jedności i efektywności we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej[4][5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 83 z 30.03.2010).
  2. A. Kuś, Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, s. 368.
  3. M. Koszowski, Granice związania orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w: Granice państwa jako granice jurysdykcji w Unii Europejskiej, red. S. M. Grochalski, Dąbrowa Górnicza 2012, s. 40-41.
  4. M. Koszowski, Granice związania orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w: Granice państwa jako granice jurysdykcji w Unii Europejskiej, red. S. M. Grochalski, Dąbrowa Górnicza 2012, s. 40-44.
  5. Zalecenia dla sądów krajowych, dotyczące składania wniosków o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym (Dz. Urz. C 338 z 6.11.2012 r.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Maciej Koszowski: Granice związania orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w: Granice państwa jako granice jurysdykcji w Unii Europejskiej, red. S. M. Grochalski, Dąbrowa Górnicza 2012, ISBN 978-83-62897-26-1.
  • Artur Kuś (red.): Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2012. ISBN 978-83-7702-488-1.