Jodła kalifornijska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jodła kalifornijska
Jodła kalifornijska: zdjęcie
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny naczyniowe
Gromada nagonasienne
Podgromada nagonasienne drobnolistne
Klasa iglaste
Rząd sosnowce
Rodzina sosnowate
Rodzaj jodła
Gatunek jodła kalifornijska
Nazwa systematyczna
Abies concolor (Gordon & Glend.) Lindl. ex Hildebr., 1861
Mapa zasięgu
Jodła kalifornijska: zasięg występowania na mapie
Zachodnie USA, kolor zielony – podgatunek concolor, niebieski – lowiana
Kategoria zagrożenia
Status iucn3.1 LC pl.svg
niższego ryzyka (IUCN 3.1)[1]

Jodła kalifornijska, jodła jednobarwna (Abies concolor (Gordon et Glend.)Lindl. ex Hildebr.) – gatunek drzewa należący do rodziny sosnowatych. Występuje w centralnej części Ameryki Północnej, na obszarach górskich w Kalifornii, Utah i Kolorado. W Górach Skalistych rośnie na wysokościach do 3500 m n.p.m.

Morfologia[edytuj]

Pokrój drzewa rosnącego w Parku Skaryszewskim w Warszawie
Pokrój
Regularny, wyniosły, wąskostożkowy pokrój. Korona z zaokrąglonym wierzchołkiem. Pień dorasta od 20 do 40 m wysokości.
Liście
Bardzo długie igły (4-7 cm), miękkie, szablasto wzniesione, z zaokrąglonymi wierzchołkami, z obu stron szarozielone lub niebieskawe.
Szyszki
Stojące, długości 7-13 cm, walcowate, w odcieniach zieleni i fioletu.

Biologia i ekologia[edytuj]

Gatunek szybko rosnący. Po 15 latach w klimacie umiarkowanym w Europie Środkowej osiąga ok. 6 metrów wysokości.

tolerancyjny w stosunku do siedliska. Wykazuje dużą odporność na mrozy. Dobrze rośnie na otwartych i wietrznych stanowiskach. Rośliny tego gatunku są światłożądne, na stanowisku ocienionym rosną słabiej i szybko gubią dolne gałęzie. Dobrze rosną na średnio wilgotnych, suchych lub żwirowatych glebach, ubogich w składniki odżywcze. Jest to jodła najbardziej odporna na suszę i zanieczyszczenie powietrza.

Systematyka[edytuj]

Przeważnie wyróżnia się dwa podgatunki:

  • Abies concolor subsp. concolor – występuje w USA na wysokościach 1700-3400 m n.p.m., w Górach Skalistych, od południowego Idaho na południe przez Utah i Kolorado, do Nowego Meksyku i Arizony, oraz w górach w rejonie Wielkiej Kotliny w Nevadzie i południowo-wschodnich krańcach Kalifornii. Dorasta do 25-35 m, rzadko do 45 m wysokości. Igły przeważnie długości 3,5-6 cm. Toleruje niskie temperatury, do ok. -40 °C.
  • Abies concolor subsp. lowianajodła Lowa, czasem traktowana jako odrębny gatunek, osiągająca 40-60 m wysokości. Występuje w USA na wysokościach 900-2700 m n.p.m., od Gór Kaskadowych w centralnym Oregonie, na południe przez Kalifornię (Góry Klamath, Sierra Nevada), do północnego Baja California w Meksyku. Liście długości 2,5-5 cm. Toleruje temperatury do ok. -30 °C.
Abies concolor

Zastosowanie[edytuj]

Roślina ozdobna: sadzona najczęściej w parkach jako soliter lub w grupach. Bardzo efektowna.

Przypisy

  1. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (ang.). [dostęp 12 czerwca 2009].