Jodła kalifornijska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jodła kalifornijska
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny naczyniowe
Gromada nagonasienne
Podgromada nagonasienne drobnolistne
Klasa iglaste
Rząd sosnowce
Rodzina sosnowate
Rodzaj jodła
Gatunek jodła kalifornijska
Nazwa systematyczna
Abies concolor (Gordon & Glend.) Lindl. ex Hildebr., 1861
Mapa zasięgu
Jodła kalifornijska: zasięg występowania na mapie
Zachodnie USA, kolor zielony – podgatunek concolor, niebieski – lowiana
Kategoria zagrożenia
Status iucn3.1 LC pl.svg
niższego ryzyka (IUCN 3.1)[1]

Jodła kalifornijska, jodła jednobarwna (Abies concolor (Gordon et Glend.)Lindl. ex Hildebr.) – gatunek drzewa należący do rodziny sosnowatych. Występuje w centralnej części Ameryki Północnej, na obszarach górskich w Kalifornii, Utah i Kolorado. W Górach Skalistych rośnie na wysokościach do 3500 m n.p.m.

Morfologia[edytuj]

Pokrój drzewa rosnącego w Parku Skaryszewskim w Warszawie
Pokrój
Regularny, wyniosły, wąskostożkowy pokrój. Korona z zaokrąglonym wierzchołkiem. Pień dorasta od 20 do 40 m wysokości.
Liście
Bardzo długie igły (4-7 cm), miękkie, szablasto wzniesione, z zaokrąglonymi wierzchołkami, z obu stron szarozielone lub niebieskawe.
Szyszki
Stojące, długości 7-13 cm, walcowate, w odcieniach zieleni i fioletu.

Biologia i ekologia[edytuj]

Gatunek szybko rosnący. Po 15 latach w klimacie umiarkowanym w Europie Środkowej osiąga ok. 6 metrów wysokości.

tolerancyjny w stosunku do siedliska. Wykazuje dużą odporność na mrozy. Dobrze rośnie na otwartych i wietrznych stanowiskach. Rośliny tego gatunku są światłożądne, na stanowisku ocienionym rosną słabiej i szybko gubią dolne gałęzie. Dobrze rosną na średnio wilgotnych, suchych lub żwirowatych glebach, ubogich w składniki odżywcze. Jest to jodła najbardziej odporna na suszę i zanieczyszczenie powietrza.

Systematyka[edytuj]

Przeważnie wyróżnia się dwa podgatunki:

  • Abies concolor subsp. concolor – występuje w USA na wysokościach 1700-3400 m n.p.m., w Górach Skalistych, od południowego Idaho na południe przez Utah i Kolorado, do Nowego Meksyku i Arizony, oraz w górach w rejonie Wielkiej Kotliny w Nevadzie i południowo-wschodnich krańcach Kalifornii. Dorasta do 25-35 m, rzadko do 45 m wysokości. Igły przeważnie długości 3,5-6 cm. Toleruje niskie temperatury, do ok. -40 °C.
  • Abies concolor subsp. lowianajodła Lowa, czasem traktowana jako odrębny gatunek, osiągająca 40-60 m wysokości. Występuje w USA na wysokościach 900-2700 m n.p.m., od Gór Kaskadowych w centralnym Oregonie, na południe przez Kalifornię (Góry Klamath, Sierra Nevada), do północnego Baja California w Meksyku. Liście długości 2,5-5 cm. Toleruje temperatury do ok. -30 °C.
Abies concolor

Zastosowanie[edytuj]

Roślina ozdobna: sadzona najczęściej w parkach jako soliter lub w grupach. Bardzo efektowna.

Przypisy

  1. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (ang.). [dostęp 12 czerwca 2009].