Przejdź do zawartości

Kołbielszczyzna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Gmina Kołbiel

Polesie[1][2] (Kołbielszczyzna, Polesie Mazowieckie[3], Mazowsze Leśne[4]) – region kulturowy w Polsce między Otwockiem, Mińskiem Mazowieckim i Garwolinem[5] sąsiadujący z Urzeczem i Powiślem Maciejowickim[6]. Posiada swój własny, charakterystyczny folklor, którego najważniejszymi elementami są kilimy tkane na krosnach, wycinanki[5] i strój[7].

Historia regionu

[edytuj | edytuj kod]

Obszar ten znany jest pod trzema nazwami „Mazowsze Leśne” (nazwa używana m.in. przez Oskara Kolberga), Polesie (nazwa najpopularniejsza, gwarowa, używana we wspomnianym regionie i na sąsiadującym z nim Urzeczu[1][2], funkcjonowała już w roku 1634[2]), oraz Kołbielszczyzna (region kołbielski) ta ostatnia nazwa została utworzona po II wojnie światowej[5], najprawdopodobniej sztucznie, gdyż poza najbliższymi okolicami Kołbieli nie funkcjonuje wśród mieszkańców. Od XVI wieku zalesienie zmalało o 60%[5].

Mieszkańców regionu nazywa się „Polesokami”[8] a mieszkanki „Polesunkami”[9].

Folklor

[edytuj | edytuj kod]

Region wyróżnia się charakterystyczną wycinanką[5]. Pojawiła się ona w latach 60. XIX wieku[5].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. 1 2 Parafia na Łurzycu (Urzeczu), nadwiślańskim mikroregionie etnograficznym [online], www.parafiawarszawice.pl [dostęp 2022-09-28].
  2. 1 2 3 Łukasz Maurycy Stanaszek, Nadwiślańskie Urzecze, Warszawa-Czerski: Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Oddział w Czersku, 2014, s. 104, ISBN 978-83-939981-0-4.
  3. Jedynka - polskieradio.pl [online], Jedynka - Polskie Radio [dostęp 2025-07-29].
  4. Oskar Kolberg, Mazowsze. Obraz etnograficzny. T. 3, Mazowsze leśne, 1887.
  5. 1 2 3 4 5 6 Marian Pokropek, Andrzej Kamiński: Kołbielszczyzna: wczoraj i dziś. Gmina Kołbiel, 2013, s. 9–13. ISBN 978-83-62011-48-3. [dostęp 2015-11-17]. (pol.).
  6. Powiśle Maciejowickie [online], Mazowiecki Szlak Tradycji [dostęp 2023-08-08] (pol.).
  7. Strój kołbielski – Stroje ludowe [online], strojeludowe.net [dostęp 2022-09-28] (pol.).
  8. Historia i tożsamość | Urzecze – podwarszawski mikroregion etnograficzny [online], 9 kwietnia 2017 [dostęp 2022-09-28] (pol.).
  9. Kuchnia Urzecza – nadwiślański tygiel kulinarny | Wirtualne Piaseczno [online], 24 września 2021 [dostęp 2022-09-28] (pol.).