Komunistyczna Partia Wenezueli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Komunistyczna Partia Wenezueli
Państwo  Wenezuela
Lider Oscar Figuera
Data założenia marzec 1931
Adres siedziby Wenezuela
Deklarowana
ideologia polityczna
komunizm, leninizm
Deklarowane
poglądy gospodarcze
socjalizm
Członkostwo
międzynarodowe
Międzynarodówka Komunistyczna (do 1943), Forum São Paulo
Młodzieżówka Juventud Comunista de Venezuela
Obecni posłowie 3
http://www.tribuna-popular.org

Komunistyczna Partia Wenezueli (hiszp. Partido Comunista de Venezuela). Założona w marcu 1931 roku. Jej liderem jest Pedro Ortega. Organem prasowym partii jest Tribuna Popular. Młodzieżówką partii jest Juventud Comunista de Venezuela kierowana przez Federację Robotników Przemysłu Naftowego.

W 1936 roku partia powołała do życia Konfederację Pracujących Wenezueli. Rok później członkowie Komunistycznej Partii Wenezueli wybrali jej Komitet Centralny. W latach 1941-1945 działała pod nazwą Związek Ludowy (Unión Popular). W 1945 roku doszło do rozłamu w wyniku której część jej członków powołała Jednościową Partię Komunistyczną (Partido Comunista Unitario). W listopadzie 1946 roku odbył się I Zjazd partii a w sierpniu 1948 roku II Zjazd. W 1957 roku wspólnie z Partią Akcji Demokratycznej, Partią Społeczno-Chrześcijańską i Unią Radykalno-Demokratyczną powołała do życia Związek Patriotyczny. W wyborach parlamentarnych w 2005 roku partia uzyskała 133 686 głosów (8 mandatów).

Historia[edytuj | edytuj kod]

Założenie ugrupowania[edytuj | edytuj kod]

Komunistyczna Partia Wenezueli została w dniu 5 marca 1931 przez Juana Bautiste Fuenmayore Pio Tamayo i Rodolfa Quintero. Jako że Wenezuela znajdowała się wówczas pod dyktatorskimi rządami Juana Vicente Gómeza, zjazd założycielski partii odbył się w konspiracji. Fundamentem nowej organizacji była Partia Rewolucyjna Wenezueli (Partido Revolucionario Venezolano) założona w 1927 roku na emigracji w Meksyku przez grupę dysydentów z Gustavem, Machadą, Eduardo Machadą i Salvadorem de la Plazą na czele. Od początku istnienia KPW była oparta na wzorcach ideologicznych linii leninizmu ściśle związanej z radziecką partią komunistyczną, ta linia ideowa partii obowiązywała aż do rozpadu Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w grudniu 1991 roku.

Działalność partii od początku istnienia była ograniczona z kilku powodów - niemożności opozycji do rządu Gómeza, niemożności zalegalizowania partii w Wenezueli i polityki sugerowanej przez radziecką partię komunistyczną odnoszącej się negatywnie do innych lewicowych partii politycznych. Ze względu na to w 1936 partia komunistyczna jako taka nie istniała. Oprócz tego, że wielu z jej przywódców zostało zesłanych na wygnanie, w partii doszło do rozłamów - powstały dwie odrębne grupy reprezentujące swoje interesy. 28 października 1936 roku obie grupy wraz z innymi organizacjami dysydenckimi połączyły się w Narodową Partię Demokratyczną (Partido Democrático Nacional) (NPR), która domagała się wyzwolenia kraju spod imperializmu i zaprowadzenia demokracji. Z powodu odrzucenia komunistów w ramach NPR, komunistyczni działacze opuszczają partię rok później. W 1937 odbyła się pierwsza Ogólnokrajowa Konferencja w Maracay. Spotkanie odbyło się z inicjatywy Juana Bautisty Fuenmayora i Kotepa Delgado. W październiku tego samego roku odbył się w Caracas, Pierwszy Plenum Komitetu Centralnego który określił ideowe fundamenty partii.

Transformacja demokratyczna[edytuj | edytuj kod]

Po śmierci prezydenta Juana Vicente Gómeza w 1935, rozpoczął się proces znany w Wenezueli jako „transformacja demokratyczna” z powołaniem Eleazara Lopeza Contreras na prezydenta w 1936 i Isaías Medina Angarita w 1941, prezydenci ci zostali wybrani w drodze demokratycznych wyborów. Od 1938 roku PCV zaczął wspierać rząd Lópeza Contreras, uznając że pracuje na potrzeby Wenezuelczyków ale od 1940 poróżnił się z rządem uznając go za zbyt uległy wobec Stanów Zjednoczonych. W tym samym roku partia komunistyczna decydowała się wspierać prezydencką kandydaturę komunisty Gallegos Romulo. Wybory te wygrał Isaías Medina Angarita, początkowo partia była wobec niego sceptycznie nastawiona, jednak po objęciu stanowiska postanowiła wspierać jego reformy. Pod prezydenturą Medina partia komunistyczna została oficjalnie zalegalizowana. W 1943 Unión Popular Venezolana (UVP) służyła za prawną część partii komunistycznej. W wyborach samorządowych w 1943 ugrupowanie startowało z list Partido Democrático Venezolano (PDV). UVP przez pewien czas stała się główną siłą w związkach zawodowych. W dniu 9 października 1945 roku, kiedy to reforma konstytucyjna Wenezueli, zniosła zakaz komunistycznej ideologii, partia przyjęła ponownie formalnie nazwę Komunistyczna Partii Wenezueli, na czele partii stanęła Juana Bautista Fuenmayor.

Trienio adeco i Perezjimenismo[edytuj | edytuj kod]

18 października 1945 rząd Angarita został obalony w zamachu stanu Sił Zbrojnych Wenezueli, ten okres znany jest jako trienio adeco, ponieważ prezydentami, którzy sprawowali urząd do 1948 był Romulo Betancourt i Romulo Gallegos z czego obydwoje należeli do Akcji Demokratycznej (AD). PCV w ciągu tych trzech lat uczestniczyła w Konstytuancie z 1946, gdzie wprowadziła dwóch przedstawicieli, Gustavo Machado i Juan Bautista Fuenmayor. Następnie w 1947 w wyborach prezydenckich partia zdecydowała się uczestniczyć z własnym kandydatem ale w głosowaniu uzyskał on poparcie około 3%. W dziedzinie politycznej walczyła głównie z rządzącą Akcją Demokratyczną o kontrolę nad związkami zawodowymi. W 1948 roku doszło do kolejnego wojskowego zamachu stanu, tym razem o odcieniu prawicowym[1]. W maju 1950 partia komunistyczna zorganizowała strajk przemysłu naftowego, rząd w odpowiedzi na to delegalizował partię i zamykał jej organ prasowy „Tribuna Popular”, zaczynała się eskalacja prześladowań, pozbawienia wolności i zabójstwa liderów PCV i AD. Mimo tego że w 1952 partia komunistyczna została zdelegalizowana, wspierała ją partia o nazwie URD. Mimo częściowego zwycięstwa wyborczego URD w wyborach z 1952 roku, wyniki wyborów zostały cofnięte przez nowego dyktatora Marcosa Pérez Jiménez[2].

Puntofijismo[edytuj | edytuj kod]

23 stycznia 1958 Perez Jimenez został obalony i przywrócono system demokracji przedstawicielskiej. Okres demokracji wprowadzony w tym czasie zwany jest jako puntofijismo. Krótko po montażu ustroju demokratycznego, odbyły się wybory do Senatu i Izby Reprezentantów. 31 października 1958, został podpisany pakt między AD, COPEI i URD, na mocy którego partie te zobowiązywały się do respektowania wyników wyborów i utworzenia rządu jedności. PCV została wykluczona z umowy przez opór Romulo Betancourt i prezentowanej przez niego antykomunistycznej linii. W wyborach prezydenckich w grudniu partia komunistyczna postanowiła wesprzeć kandydata URD, admirała Wolfganga Larrazabála który osiągnął około 35% głosów i przegrał z Betancourtem.

W marcu 1961 roku III Zjazd Komunistycznej Partii Wenezueli postanawiał przyjąć walkę zbrojną jako środek dojścia do władzy. Powodowane to było dużym stopniem zaangażowania armii we władze państwową. 4 maja 1962 grupa rozłamowców z Akcji Demokratycznej, wojskowych i niektórych przywódców PCV powołała Movimiento de Izquierda Revolucionaria (MIR). Organizacja ta miała chwycić za broń przeciwko rządowi Betancourt, wybuchło powstanie znane jako El Carupanazo. Rebelia upadła, aresztowano konspiratorów w tym członka PCV, Eloy Torresa. Prezydent Betancourt wydał dekret numer 752, które zawiesiły funkcjonowanie PCV i MIR w całym kraju i aresztował jej przywódców[3]. Zbrojne działania kontynuowano i miesiąc później w Puerto Cabello, batalion wojska powstał przeciwko rządowi, wydarzenie to przeszło do historii jako Porteñazo, w wyniku starć między rebeliantami a siłami rządowymi zginęło około 400 osób (w tym większa część rebeliantów)[4]. Po tych militarnych porażkach PCV i MIR postanawiały działać oddzielnie w formie tzw. miejskiej partyzantki. W kwietniu 1967 VIII Plenum Partii Komunistycznej decydowało się porzucić walkę zbrojną. Partia brała udział w wyborach w 1968.

Obecnie[edytuj | edytuj kod]

Partia początkowo popierała politykę Hugo Chaveza wybranego na stanowisko prezydenta w 1998 roku. Ugrupowanie odmówiło wejścia do nowej formacji politycznej PSUV. W wyborach parlamentarnych we wrześniu 2010 roku, partia komunistyczna otrzymała 162 919 głosów, co stanowi 1,44% głosów[5].

Źródła[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Michał Czajka, Słownik biograficzny XX wieku, s. 224, wyd. Wiedza Powszechna, Warszawa, 2004, ISBN 83-214-1321-8
  2. Venezuela Real
  3. Asdrúbal J. Duarte Parejo (2005), El Carupanazo, Venezuelan Ministry of Communications and Information.
  4. Alí Brett Martínez (1973), El Porteñazo: historia de una rebelión, Ediciones Adaro
  5. Divulgación Elecciones Parlamentarias – 26 de Septiembre de 2010.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]