Mandola

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
mandola

Mandolastrunowy instrument muzyczny z rodziny szarpanych.

Mandola ma cztery pary strun strojonych w kwintach do następujących dźwięków (począwszy od najniżej strojonej) - c, g, d1, a1 (kwintę niżej niż mandolina). Obecna mandola w stroju kwintowym była stworzona w wieku XIX jako instrument tenorowy z rodziny mandolin dla orkiestry mandolinowej na przykładzie rodziny instrumentów smyczkowych, w której odpowiada altówce.


Słowo "Mandola" jest włoskim odpowiednikiem zapożyczonego z języka greckiego pandora (instrument muzyczny) i od francuskiego "mandore" - mandora, hiszpańskiego bandurria. Jest to instrument starszy od mandoliny i znalazł powszechne zastosowanie u dawnych śpiewaków i poetów jako "mandurria" (poezja oksytańska z XII - XIV wieków). Początkowo była trzech-strunowa (trzech-chórowa) strojona w kwintach i podobna do rebeku (Fray Juan Bermudo, "Declaración de instrumentos musicales", 5 Vols, 1555 rok), od wieku XVII podobna do lutni, 4-strunowa i chórowa w stroju kwintowo-kwartowym c1-g1-c2-e2(f2,g2) (tak zwana "lutnia sopranowa"). Pod koniec XVII wieku Antonio Stradivarius zaczął produkować instrumenty o mniejszym pudle, 4-5-6- strunową i chórową, stroju kwartowym (e1-a1-d2-g2, h-e1-a1-d2, g-h(c)-e1(f)-a1-d2-g2), nazwane przez Niego "mandolino" (zdrobnienie od "mandoli"). Grane na tych instrumentach było w technice palcowej (nie kostką), struny - jelitowe. Powszechnie znana "mandolina" się pojawiła w półowie XVIII wieku, miała struny druciane jak cytra, grało się kostką jak na cytrze, pudło rezonansowe miała jak u mandolino, stroiła jak skrzypce g-d1-a1-e2.