Pieniądz elektroniczny

Pieniądz elektroniczny, pieniądz cyfrowy – (waluta elektroniczna, waluta cyfrowa) to waluta, pieniądz lub aktywa o charakterze pieniężnym, które są zarządzane, przechowywane i wymieniane w systemach komputerowych. Do rodzajów pieniądza cyfrowego należą: pieniądz cyfrowy banku centralnego oraz waluta wirtualna, w tym kryptowaluta. Waluta cyfrowa może być rejestrowana w bazie danych należącej do firmy lub banku w plikach danych i na kartach przedpłaconych. Natomiast kryptowaluty przechowywane są w rozproszonej bazie danych dostępnej i zarządzanej poprzez Internet.

Waluty cyfrowe nie posiadają cech pieniądza fiducjarnego, wykorzystywanego zazwyczaj jako środek płatniczy. Mają jednak postać fizyczną reprezentowaną przez dane zapisane i przetwarzane przez komputery połączone siecią komputerową.

Ustawodawstwo polskie

Pieniądz elektroniczny to pojęcie prawne wprowadzone do ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych w wyniku jej nowelizacji z dnia 12 lipca 2013 r..

Zgodnie z art. 2 pkt 21a ustawy o usługach płatniczych pieniądz elektroniczny oznacza:

wartość pieniężną przechowywaną elektronicznie, w tym magnetycznie, wydawaną, z obowiązkiem jej wykupu, w celu dokonywania transakcji płatniczych, akceptowaną przez podmioty inne niż wyłącznie wydawca pieniądza elektronicznego.

Wydawanie pieniądza elektronicznego, podobnie jak świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji pieniądza elektronicznego wymaga uzyskania zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego. KNF sprawuje także nadzór nad działalnością w zakresie wydawania pieniądza elektronicznego.

Ustawodawstwo unijne

W prawie Unii Europejskiej pieniądza elektronicznego dotyczy dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością, zmieniająca dyrektywy 2005/60/WE i 2006/48/WE oraz uchylająca dyrektywę 2000/46/WE.

W rozporządzeniu Rady Unii Europejskiej z 1998 roku pieniądz elektroniczny został określony jako zasób wartości pieniężnych w urządzeniu technicznym, w tym z góry opłaconych kartach, który może być wykorzystywany do dokonywania płatności na rzecz podmiotów innych niż emitent bez konieczności angażowania w transakcję rachunków bankowych, lecz funkcjonujący jednocześnie jako z góry opłacony instrument na okaziciela.

Zarówno w ustawodawstwie polskim, jak i unijnym, pieniądz elektroniczny inkorporuje prawo do roszczenia wobec emitenta o wydanie odpowiedniej kwoty pieniężnej. Rozwój nowych sposobów płatności wymyka się nierzadko regulacjom prawnym, co prowadzi do trudności w ich kwalifikowaniu, dotyczy to zwłaszcza takich sposobów płatności jak: płatności za pomocą wirtualnych kart przedpłaconych, płatności internetowe czy płatności za dobra i usługi dokonywane za pomocą telefonów komórkowych.

Bibliografia

• Rafał Skiba: Pieniądz elektroniczny a ustawa o usługach płatniczych. pieniadzeiprawo.pl. [dostęp 2014-08-29].

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.