Polylepis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Polylepis
Ilustracja
Polylepis tomentella pod szczytem Sajama
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad różowe
Rząd różowce
Rodzina różowate
Nazwa systematyczna
Polylepis Ruiz et Pavon
Prodr. 7. Oct (prim.) 1794[2]
Typ nomenklatoryczny
P. racemosa Ruiz et Pavon[2]
Łuszcząca się kora Polylepis australis

Polylepisrodzaj roślin należących do rodziny różowatych. Obejmuje ok. 20 gatunków[3] (w zależności od ujęcia od 15 do 33[4]) występujących na obszarze Andów w Ameryce Południowej (od północnej Wenezueli po północne Chile i Argentynę[5]). Są to drzewa i krzewy rosnące w górach nawet do 5200 m n.p.m.[5] – nie ma innych roślin drzewiastych występujących na większych wysokościach. Rośliny te służą za źródło drewna opałowego, ich kora wykorzystywana jest w ziołolecznictwie, niektóre gatunki są też uprawiane jako ozdobne, zwłaszcza P. australis o bardzo silnie łuszczącej się korze[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Drzewa i krzewy o wysokości od 1 do 27 m. Pędy są w różnym stopniu i w różny sposób owłosione[5].
Liście
Przylistki u nasady liści łączą się wokół pędu, tworząc pochwę. Blaszka liściowa jest nieparzysto pierzaście złożona i składa się z jednej lub dwóch par listków i listka szczytowego[5].
Kwiaty
Skupione w zwisające kwiatostany groniaste, rzadko krótsze, schowane między liśćmi. Kwiaty wsparte są przysadkami, bezwonne i niepozorne – w dużym stopniu zredukowane – pozbawione płatków, z zielonymi działkami kielicha, licznymi pręcikami (pylniki często czerwone i owłosione, co jest cechą diagnostyczną rodzaju) i dużym, rozpostartym i frędzlowatym znamieniem[5].
Owoce
Jednonasienne niełupki zamknięte w hypancjum[5].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj należący do podplemienia Sanguisorbinae, plemienia Sanguisorbeae, podrodziny Rosoideae, rodziny różowatych (Rosaceae Juss.), rzędu różowców, kladu różowych w obrębie okrytonasiennych[6][1][7].

Bardzo problematyczna jest klasyfikacja zaliczanych tu roślin. Różni autorzy wyróżniają od 15 do 33 gatunków. Problemy wynikają z powodu niewielkich różnic między gatunkami przy dużej zmienności wewnątrz populacji i zdolności tworzenia mieszańców między prawdopodobnie wszystkimi wyróżnianymi gatunkami[4].

Wykaz gatunków[8]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2018-12-12].
  2. a b Index Nominum Genericorum (ING). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2018-12-12].
  3. a b David J. Mabberley: Mabberley's Plant-Book. Cambridge University Press, 2017, s. 742. ISBN 978-1-107-11502-6.
  4. a b Michael Kessler, Alexander N. Schmidt-Lebuhn. Taxonomical and distributional notes on Polylepis (Rosaceae). „Organisms Diversity & Evolution”. 6, 1, s. 67-69, 2006. DOI: 10.1016/j.ode.2005.04.001. 
  5. a b c d e f Beryl B. Simpson. A Revision of the Genus Polylepis (Rosaceae: Sanguisorbeae). „Smithsonian Contributions to Botany”. 43, 1979. Smithsonian Institution Press. 
  6. D. Potter, T. Eriksson, R. C. Evans, S. Oh, J. E. E. Smedmark, D. R. Morgan, M. Kerr, K. R. Robertson, M. Arsenault, T. A. Dickinson, C. S. Campbell. Phylogeny and classification of Rosaceae. „Plant Systematics and Evolution”. 266, s. 5-43, 2007. DOI: 10.1007/s00606-007-0539-9. 
  7. Genus: Polylepis Ruiz & Pav.. W: Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2018-12-12].
  8. Polylepis. W: The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2018-12-12].