Próg rozpoznania zapachu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Próg rozpoznania (próg rozpoznawalności; ang. recognition thresholdstężenie (np. c ppm) lub stężenie zapachowe (cod [ ouE/m3]), które w danych warunkach umożliwia rozpoznanie zapachu z prawdopodobieństwem 0,5[1]. W dziedzinie analizy sensorycznej, opartej m.in. na rozpoznawaniu różnych wrażeń zmysłowych, próg rozpoznania jest nazywany również „progiem wrażliwości”[2].

Oznaczenia progu rozpoznania umożliwiają testy psychofizyczne. Określenie indywidualnego progu rozpoznania zapachu związku chemicznego lub określonej mieszaniny wonnych związków w powietrzu (zobacz: odorant) polega np. na wielokrotnej prezentacji osobie oceniającej próbek powietrza zawierającego różne znane ilości odorantów lub próbek ciekłych. Zadanie uczestnika testu polega np. na przypisaniu próbce określenia (wybranego z dostępnego wykazu) lub wskazaniu właściwego wzorca zapachowego[3][4].

Liczbowe wartości progów rozpoznania są zwykle 5 – 30 razy większe od progów wyczuwalności (cth). Oznacza to, że wyrażony w jednostkach stężenia zapachowego próg rozpoznania mieści się w zakresie 5 – 30 ou/m3 (najczęściej ok. 10 ou/m3)[3].

Nazwa związku Próg wyczuwalności
[ppm]
Próg rozpoznania
[ppm]
Stosunek progów
rozpoznania : wyczuwalności
Porównanie wartości progów wyczuwalności i rozpoznania (przykłady)[3]
amoniak 0,1 0,5 5
metanotiol 0,0001 0,0007 7
siarkowodór 0,0005 0,006 12
siarczek dimetylu 0,0001 0,003 30
disiarczek dimetylu 0,0003 0,003 10
trimetyloamina 0,0001 0,001 10
aldehyd octowy 0,002 0,01 5
styren 0,03 0,2 7

Zobacz też[edytuj]

Przypisy[edytuj]

  1. Polski Komitet Normalizacyjny, NKP 280: Jakość powietrza. Oznaczanie stężenia zapachowego metodą olfaktometrii dynamicznej (pol.). PKN Warszawa, 2007. [dostęp 2011-05-25].
  2. Nina Baryłko-Pikielna: Zarys analizy sensorycznej żywności. Warszawa: Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, 1975, s. 39, 427.
  3. a b c J.Kośmider, B.Mazur-Chrzanowska, B.Wyszyński: Odory. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 21-43, 44-64, 64-69, 93-132. ISBN 978-83-01-14525-5. (pol.)
  4. Janina Gawęcka, Tadeusz Jędryka: Analiza sensoryczna. Wybrane metody i przykłady zastosowań. Poznań: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej, 2001, s. 20-23. ISBN 83-88760-19-X.