Srokówka jasnoskrzydła

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Srokówka jasnoskrzydła
Dendrocitta vagabunda[1]
(Latham, 1790)
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina krukowate
Rodzaj Dendrocitta
Gatunek srokówka jasnoskrzydła
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Srokówka jasnoskrzydła (Dendrocitta vagabunda) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny krukowatych. Osiadły. Występuje na południu Azji[3][4].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Wymiary i masa ciała[edytuj | edytuj kod]

Ciało: 46–50 cm łącznie z ogonem[5][6]

Skrzydło: 14,4–17,3 cm

Ogon samca: 21,8–29,7 cm

Ogon samicy: 21,9–27,9 cm

Skok: 3,2–3,7 cm

Dziób: 3,0–3,7 cm

Masa ciała: 90–130 g[3][7][6]

Wygląd zewnętrzny[edytuj | edytuj kod]

U samców zazwyczaj dłuższy ogon. Głowa, szyja, pierś i czubek głowy ciemnoszare. Upierzenie na grzbiecie o barwie płowej, brązowawej. Jasnoszare pokrywy skrzydłowe. Lotki trzeciego rzędu czarne, kontrastujące z resztą skrzydła. W locie widoczny szary obszar na lotkach pierwszorzędowych i jasny pasek blisko końca ogona. Spód ciała płowożółty. Dutki czarne. Pióra ogona dłuższe w jego środkowej części, szare, z czarnymi końcówkami. Dziób ciemnoszary, mocny, z zakrzywioną końcówką, pióra przy nim krótkie i sztywne. Skrzydła krótkie i szerokie Skoki czarne[5][8][9][10]. Osobniki młode podobne do dorosłych. Kark o bardziej brązowej barwie, co zmniejsza kontrast kolorystyczny między nim a grzbietem. Pokrywy skrzydłowe i końcówki piór ogona o płowej barwie[5]. Pióra ogona węższe w środkowej części niż u dorosłych osobników[6].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Środowisko[edytuj | edytuj kod]

Przede wszyskim tereny leśne subtropikalne i tropikalne, ale występuje również na obszarach rolnych i miejskich[11][7].

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Zamieszkuje południową Azję. Występuje w Tajlandii, Bhutanie, Wietnamie, Bangladeszu, Pakistanie, Kambodży, Nepalu, Indiach, Mjanmie i Laosie[11][4].

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Gatunek wszystkożerny, ale żywi się przede wszystkim mięsem[3]. Do jego diety należą insekty, mniejsze ptaki oraz ich jaja i pisklęta, owoce, jaszczurki, gryzonie, nasiona i padlina. Na terenach miejskich spożywa również resztki ludzkiego pożywienia[12][6].

Tryb życia i zachowanie[edytuj | edytuj kod]

Spotykany w parach, a na obszarach obfitujących w pożywienie formuje stada liczące ok. 20 osobników. Siada zazwyczaj w koronach drzew. Zmienna wysokość lotu i odstępów w machaniu skrzydłami, momentami lot ślizgowy na dłuższych dystansach. Ląduje na ziemi tylko po to, by się napić lub gdy zauważy padlinę. Poza okresem godowym podąża za stadami ptaków leśnych i zjada płoszone przez nie świerszcze i ćmy lub spożywa owoce na drzewach razem z wąsalami, treronami i ptakami z rodzaju Eudynamys. Na ogół bardzo czujny, ale gdy nie jest niepokojony, staje się odważny i w poszukiwaniu pożywienia może wlatywać do domów[6].

Głos[edytuj | edytuj kod]

Opisywany jako głośne, metaliczne ko-ki-la[6] lub koku-lii[13]. Posługuje się również szeroką gamą innych odgłosów[6].

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Okres godowy[edytuj | edytuj kod]

Habitat: gniazda budowane najczęściej na wysokich drzewach, na wysokości od 6 do 8 metrów.

Gniazdo: krucha platforma z ciernistych gałązek i patyków, głęboka, wyścielona np. korzonkami[6].

Okres lęgowy[edytuj | edytuj kod]

Jaja: od dwóch do sześciu, przeciętnie 4 lub 5. O różnorodnej wielkości i barwach – żółtawe, jasnozielone lub o czerwonym zabarwieniu, o nieregularnych szarych plamkach lub białe, pozbawione znaczeń[6]. Składane od marca do lipca. Na północy Indii przede wszystkim od maja do czerwca, a na południu od marca do kwietnia[3].

Wysiadywanie: wysiaduje zarówno samiec, jak i samica[6].

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniane podgatunki
D. v. vagabunda

(Latham, 1790)

Podgatunek nominatywny. Występuje w niższych partiach Himalajów, na obszarze od wschodniego Uttarakhandu do północno-wschodnich Indii, a także od południa półwyspu do północy stanu Andhra Pradesh.
D. v. bristoli

Paynter, 1961

Wschodnia część Pakistanu i północne Indie. Podgatunek z najdłuższym ogonem (26,5–36,3 cm). Upierzenie o bogatej kolorystyce jak u podgatunku nominatywnego[6].
D. v. behni

Steinheimer, 2009

Zachodnie i środkowe partie Indii od południa Gudźaratu do centrum Karnataki oraz od wschodu do grzbietów górskich Ghat Zachodnich.
D. v. parvula

Whistler i Kinnear, 1932

Południowo-zachodnie Indie: południowa Karnataka, Kerala. Podgatunek z najintensywniejszym ubarwieniem. Górne partie ciała czerwonawobrązowe[6].
D. v. pallida

(Blyth, 1846)

Południowo-wschodnie Indie[14] (część na południe od Ghat Wschodnich, w pobliżu południowej partii rzeki Godawari). Większy niż podgatunek nominatywny, ale z mniej intensywnymi kolorami – dolna część ciała płowożółta, upierzenie na grzbiecie szarawe[6].
D. v. sclateri

E. C. S. Baker, 1922

Zachodnia i północna Mjanma. Górne partie ciała ciemniejsze niż u podgatunku nominatywnego, z rozmytym kolorem upierzenia na karku i grzbiecie[6].
D. v. kinneari

E. C. S. Baker, 1922

Środkowa i wschodnia Mjanma, południe Chin (południowo-zachodni Junnan), północno-zachodnia Tajlandia. Podobny do D. v. sclateri, ale ciemniejszy[6].
D. v. saturiator

Ticehurst, 1922

Południowa Mjanma, południowo-zachodnia Tajlandia. Najmniejszy i najciemniejszy spośród wszystkich podgatunków. Górne części ciała czerwonawobrązowe[6].
D. v. sakeratensis

Gyldenstolpe, 1920

Centralna, wschodnia i południowo-wschodnia Tajlandia, Kambodża, południowy Laos, środkowy i południowy Wietnam[3][15][7][16][17]. Podobny do podgatunku nominatywnego, ale z ciemniejszym tyłem szyi[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dendrocitta vagabunda, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Dendrocitta vagabunda. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d e Rufous Treepie (Dendrocitta vagabunda), www.hbw.com [dostęp 2018-10-14] (ang.).
  4. a b The IUCN Red List of Threatened Species, IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2019-06-24].
  5. a b c Grimmett, Richard, 1960-, Birds of India, Pakistan, Nepal, Bangladesh, Bhutan, Sri Lanka, and the Maldives, Princeton University Press, 2012, ISBN 978-0-691-15349-0, OCLC 773987289 [dostęp 2019-06-24].
  6. a b c d e f g h i j k l m n o p q Burn, Hilary., Crows and jays, wyd. Pbk. ed, Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1999, ISBN 0-691-08883-7, OCLC 48206769 [dostęp 2019-06-24].
  7. a b c Oiseaux.net, Témia vagabonde – Dendrocitta vagabunda – Rufous Treepie, www.oiseaux.net [dostęp 2019-06-24] (fr.).
  8. Penny Cyclopaedia of the Society for the Diffusion of Useful Knowledge, London: Charles Knight, 1833 [dostęp 2019-06-24].
  9. John G. Kelcey (red.), Vertebrates and Invertebrates of European Cities:Selected Non-Avian Fauna, 2015, DOI10.1007/978-1-4939-1698-6 [dostęp 2019-06-24].
  10. Rufous Treepie – eBird, ebird.org [dostęp 2019-06-24] (pol.).
  11. a b BirdLife International [dostęp 2019-06-24].
  12. Rufous Treepie; Birds@IITK, www.birds.iitk.ac.in [dostęp 2019-06-24].
  13. Rufous Treepie, www.oiseaux-birds.com [dostęp 2019-06-24].
  14. Tiwari, P. C., Wildlife in the Himalayan foothills : conservation and management, Indus Pub. Co, 1997, ISBN 81-7387-066-7, OCLC 38215819 [dostęp 2019-06-24].
  15. Verfasser, Taxonomy of the birds of the world The complete checklist of all bird species and subspecies of the world, ISBN 978-3-7481-5466-2, OCLC 1083811082 [dostęp 2019-06-24].
  16. ITIS Standard Report Page: Dendrocitta vagabunda, www.itis.gov [dostęp 2019-06-24].
  17. ADW: Dendrocitta vagabunda: CLASSIFICATION, animaldiversity.org [dostęp 2019-06-24].