Sześcioszparokształtne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sześcioszparokształtne
Hexanchiformes[1]
Compagno, 1973
Okres istnienia: jura wczesna–dziś
Ilustracja
Płaszczak (Chlamydoselachus anguineus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada chrzęstnoszkieletowe
Podgromada spodouste
Infragromada Euselachii
(bez rangi) Selachii
Nadrząd Squalomorphi
Rząd sześcioszparokształtne
Synonimy
  • Notidanoidei

Sześcioszparokształtne[2] (Hexanchiformes) – rząd drapieżnych, morskich ryb chrzęstnoszkieletowych (Chondrichthyes) z nadrzędu Squalomorphi. Obejmuje pięć gatunków współcześnie żyjących i kilkadziesiąt wymarłych. Ich biologia jest słabo poznana. Żyją w głębokich i chłodnych wodach oceanicznych. W zapisie kopalnym znane ze skamieniałości wczesnojurajskich[3].

Cechy charakterystyczne[edytuj | edytuj kod]

Jedna płetwa grzbietowa bez kolców, przesunięta do tyłu, aż do nasady ogona. Występuje płetwa odbytowa – to odróżnia je od pozostałych Squalomorphi. Sześć lub siedem par szczelin skrzelowych. Małe tryskawki. Brak przesłony migawkowej[4].

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Rodziny zaliczane do tego rzędu[4][5]:

Czasami z sześcioszparowatych wyodrębniane są jeszcze rodziny[4]:

Cappetta (2012) oraz Guinot, Cappetta i Adnet (2014) zaliczyli do sześcioszparowatych także wymarłe rodziny Orthacodontidae, Paraorthacodontidae i Pseudonotidanidae, we wcześniejszych publikacjach zaliczane do wymarłego rzędu Synechodontiformes[6][7]. Dodatkowo Kriwet i Klug (2011) oraz Guinot, Cappetta i Adnet (2014) zaliczyli do sześcioszparowatych wymarłą rodzinę Crassonotidae[8][7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Hexanchiformes, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Stanisław Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1982, s. 43. ISBN 83-215-2103-7.
  3. Ryby kopalne. red. Michał Ginter. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2012, s. 131–133. ISBN 978-83-235-0973-8.
  4. a b c Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.
  5. Eschmeyer, W. N. (ed).: Catalog of Fishes electronic version (10 June 2013) (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 30 lipca 2013].
  6. Henri Cappetta: Handbook of Paleoichthyology. Tom 3E. Chondrichthyes. Mesozoic and Cenozoic Elasmobranchii: Teeth. Monachium: Verlag Dr. Friedrich Pfeil, 2012, s. 89–105. ISBN 978-3-89937-148-2.
  7. a b Guillaume Guinot, Henri Cappetta i Sylvain Adnet. A rare elasmobranch assemblage from the Valanginian (Lower Cretaceous) of southern France. „Cretaceous Research”. 48, s. 54–84, 2014. DOI: 10.1016/j.cretres.2013.11.014 (ang.). 
  8. Jürgen Kriwet i Stefanie Klug. A new Jurassic cow shark (Chondrichthyes, Hexanchiformes) with comments on Jurassic hexanchiform systematics. „Swiss Journal of Geosciences”. 104 (Dodatek do wydania 1), s. 107–114, 2011. DOI: 10.1007/s00015-011-0075-z (ang.).