Pani z Shalott

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z The Lady of Shalott)
Skocz do: nawigacja, szukaj
(mal. William Maw Egley, 1858)

Pani z Shalott (ang. The Lady of Shalott) – poemat autorstwa Alfreda Tennysona z 1842 roku, nawiązujący do legend arturiańskich i powstały z inspiracji legendą o Elaine z Astolat.

Forma[edytuj]

(mal. William Holman Hunt, 1905)

Utwór jest napisany kunsztowną strofą dziewięciowersową, rymowaną aaaabcccb[1]. Wersy są w większości czteroakcentowe.

On either side the river lie
Long fields of barley and of rye,
That clothe the wold and meet the sky;
And thro' the field the road runs by
To many-tower'd Camelot;
The yellow-leaved waterlily
The green-sheathed daffodilly
Tremble in the water chilly
Round about Shalott.


Treść[edytuj]

"Dość mam już półmroku" rzekła Pani z Shalott - obraz pędzla Johna Williama Waterhouse'a, 1915.
(mal. J.W. Waterhouse, 1888)

Poemat opisuje historię damy z zamku na wyspie Shalott. Podlega ona klątwie zmuszającej ją do bezustannego tkania zaczarowanej sieci. Nie wolno jej też wprost oglądać świata na zewnątrz, więc widzi tylko jego odbicie w lustrze.

Pewnego razu, na widok przejeżdżającego obok zamku Lancelota, zakochuje się w nim. Po raz pierwszy przestaje tkać i wygląda z zamku przez okno, co ściąga na nią śmiertelny skutek klątwy.

Opuszcza zamek znajdując łódź, na której wypisuje swoje imię, i śpiewając płynie z nurtem rzeki do Camelotu. Im bliżej celu, tym bardziej słabnie i umiera nim łódź dociera do zamku.

Zebrani na przystani rycerze oraz damy wraz z królem, ze zdziwieniem obserwują niezwykłe zjawisko. Wszystkich ogarnia zabobonny strach, z wyjątkiem przejętego jej urodą Lancelota, który prosi Boga o zbawienie Pani z Shalott.

Wpływ[edytuj]

(mal. John Atkinson Grimshaw, ok. 1875)

Poemat wywarł silne wrażenie na malarzach z Bractwa Prerafaelickiego oraz ich naśladowcach przedstawiających w swych obrazach sceny z wiersza (m.in. William Holman Hunt, John William Waterhouse, Arthur Hughes, Walter Crane, Henry Meynell Rheam, William Maw Egley, John Atkinson Grimshaw). Bywają one mylone z obrazami ilustrującymi legendę o Elaine z Astolat (za element pozwalający odróżnić te dwa tematy uznaje się obecność służącego w łodzi).

Motyw ten wraz z fragmentem wiersza wykorzystała Agatha Christie jako tytuł i motto jednej ze swych powieści (Zwierciadło pęka w odłamków stos).

Kanadyjska piosenkarka Loreena McKennitt napisała do słów poematu piosenkę, która trafiła na jej album The Visit, wydany w roku 1991. Amerykańska piosenkarka i poetka Emilie Autumn stworzyła nawiązującą do treści poematu piosenkę Shalott włączoną w jej album Opheliac (2006).

Przekład[edytuj]

Balladę Tennysona przełożyła na język polski Anna Bańkowska (Kwartalnik Literacki Oddziału Warszawskiego Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, R. 2, nr 1 (2016), s. 199-203)[2].

Przypisy

  1. Tennyson's Poems Summary and Analysis of "The Lady of Shalott" (ang.). gradesaver.com. [dostęp 2017-01-24].
  2. Alfred Tennyson, przekład Anna Bańkowska: The Lady of Shalott (Pani z Shalott).

Linki zewnętrzne[edytuj]