Wędziagoła

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wędziagoła
Państwo  Litwa
Okręg kowieński
Populacja (2001)
• liczba ludności

946[1]
Położenie na mapie Litwy
Mapa lokalizacyjna Litwy
Wędziagoła
Wędziagoła
Ziemia 55°07′10″N 23°57′40″E/55,119444 23,961111Na mapach: 55°07′10″N 23°57′40″E/55,119444 23,961111
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Portal Portal Litwa, Łotwa i Estonia

Wędziagoła (inaczej Wendziagoła, lit. Vandžiogala, ros. Вендзягола, żmudz. Vandiuogala) - miasteczko na północ od Kowna, na historycznej sienkiewiczowskiej (w szerokim znaczeniu) Laudzie, położone w okręgu kowieńskim, w rejonie kowieńskim, zamieszkane przez ok. 950 osób, używających w większości języka litewskiego oraz w mniejszym stopniu polskiego, głównie pochodzenia polskiego. W 1384 r. Witold wspólnie z komturem krzyżackim z Ragnety stoczyli tu zwycięską bitwę przeciw Skirgielle.

Do II wojny światowej większość stanowili Polacy (90%). Jednak długotrwała lituanizacja poprzez agresywną propagandę antypolskę oraz presję administracyjną (reforma rolna, zwalnianie z pracy) a nawet pobicia w międzywojniu, zmianę nazwisk (wystarczy spojrzeć na wędziagolską książkę telefoniczną), przymusowe wysiedlenia i zsyłki w tym szczególnie elity intelektualnej, wreszcie brak polskich szkół od II wojny światowej, spowodowało depolonizację całej Kowieńszczyzny. Polacy w miasteczku są jednak nadal na tyle liczni, że w miejscowym kościele jako jedynym na Laudzie, poza Kownem, msza święta jest odprawiana również w języku polskim. Działa tutaj również zrzeszający Polaków Kowieńskich oddział Związku Polaków na Litwie. Warto również przypomnieć, że Wędziagoła była nazywana „stolicą polską na Litwie”. W pobliskich Koprach urodził się i wychował profesor Stanisław Michalkiewicz.

Dziś ok. 20% mieszkańców miasteczka uważa się za Polaków, 75% za Litwinów, a 5% za Rosjan. Mieszkańcy zawsze pielęgnowali i manifestowali swe przywiązanie do Polski, w 1919 r. nie uznali wraz z pobliskimi Boptami, litewskiej Taryby, w odwecie litewskie oddziały spacyfikowały Laudę. Od II wojny światowej nie funkcjonuje tu żadna polska placówka oświatowa.

Kościół katolicki pod wezwaniem św. Trójcy z 1664 r., przebudowany w 1885 r. Msze są odprawiane w niedziele w języku litewskim o godz. 10:00 oraz w języku polskim o godz. 11:00.

Przypisy

  1. Kauno apskrities kaimo gyvenamosios vietovės ir jų gyventojai. Wilno: Urząd Statystyczny Rządu Republiki Litewskiej, 2002. ISBN 9986-589-85-1.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]