Wywierzysko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Duże źródło reokrenowe

Wywierzysko, reokren – typ bardzo wydajnego źródła krasowego[1]. Najczęściej występuje w regionach górskich. Jest to przeważnie źródło typu wokluzyjskiego (od nazwy francuskiej miejscowości – Fontaine-de-Vaucluse[2]) – nazwa źródła, w którym wypływają na powierzchnię wody podziemne na obszarach krasowych. Wydajność takiego źródła może być znaczna; jeśli jest mniejsza od ilości wody wpływającej do ponoru (wchłonu), jest to ujemny bilans zlewni.

Przykładem wywierzyska jest Lodowe Źródło w Dolinie Kościeliskiej oraz wywierzyska Chochołowskie, Bystrej, Goryczkowe i Olczyskie w Tatrach[1], a także Siedem Źródeł na Górze Świętej Anny[3].

Wywierzyska bywają mylone z wypływem krasowym, którego przykładem jest Wypływ spod Pisanej w Tatrach, w Dolinie Kościeliskiej. Rzadko w Polsce spotykany rodzaj wywierzyska wypływającego w jaskini znajduje się w rezerwacie przyrody Zimny Dół[4].

Wywierzyska zasiedlają gatunki związane z wodami podziemnymi oraz strumieniami czy potokami.

Organizmy występujące w reokrenach to: krenobionty i krenofile.

Przypisy

  1. a b Grzegorz Barczyk: Wywierzyska tatrzańskie. Tatrzański Park Narodowy; Z miłości do gór. [dostęp 2015-10-20].
  2. Geologic/Hydrogeologic Setting and Classification of Springs. W: Philip Elmer LaMoreaux: Springs and Bottled Waters of the World: Ancient History, Source, Occurrence, Quality and Use. Springer, 2001, s. 57. ISBN 978-3-540-61841-6. [dostęp 2014-09-24]. (ang.)
  3. Geopark Góra Świętej Anny, Wywierzysko “Siedem Źródeł” martwica wapienna. Geologiczno - edukacyjna ścieżka po Górze Świętej Anny, Tablica 13. [dostęp 2015-10-20].
  4. Wycieczka do rezer­watu Zimny Dół. Krakowskie okolice. [dostęp 2015-10-20].