Acatenango (wulkan)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy wulkanu . Zobacz też: miejscowość Acatenango.
Acatenango
Widok na wulkany Acatenango (prawy stożek) i Fuego
Widok na wulkany Acatenango (prawy stożek) i Fuego
Państwo  Gwatemala
Położenie Departament Chimaltenango
Pasmo Sierra Madre de Chiapas
Wysokość 3976 m n.p.m.
Położenie na mapie Gwatemali
Mapa lokalizacyjna Gwatemali
Acatenango
Acatenango
Ziemia 14°30′03″N 90°52′33″W/14,500833 -90,875833
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Acatenango (hiszp. Volcán Acatenango) – stratowulkan w południowej Gwatemali, w łańcuchu wulkanicznym ciągnącym się wzdłuż południowego wybrzeża Gwatemali. Wznosi się na wysokość 3976 m n.p.m. Stożek wulkanu leży w departamencie Chimaltenango, lecz cały masyw sięga na teren departamentów Sacatepéquez i Escuintla.

Razem z sąsiednim wulkanem Volcán de Fuego (3763 m) tworzy kompleks wulkaniczny zwany La Horqueta. Kilkanaście kilometrów na wschód znajduje się wulkan de Agua. Sam wulkan Acatenango ma dwa wierzchołki: północny Yepocapa oraz południowy, nieco wyższy Pico Mayor[1].

Ostatnia erupcja wulkanu miała miejsce w 1972[1] .

Kompleks wulkanów Fuego-Acatenango swoją aktywność przejawia od co najmniej 230 000 lat, a historyczne obserwacje erupcji datowane są na ostatnie 500 lat. W tym czasie niższy stożek Fuego eksplodował ponad 60 razy, natomiast wyższy Acatenango tylko dwukrotnie w XX wieku[2]. Z tego powodu pierwszą, dobrze udokumentowana erupcją Acatenango była erupcja w latach 1924–1927, jednakże w czasach historycznych miały miejsce także wcześniejsze erupcje. Hiszpański konkwistador Francisco Vasquez, pisząc w roku 1690 wspomniał, iż w 1661 roku wulkan leżący obok wulkanu Fuego „otworzył dymiącą paszczę i wciąż dymi, choć nie wydaje głosu”[1]. Większość informacji o poprzedniej aktywności Acatenango pochodzi z badań materiału poerupcyjnego okalającego górę. Aktywność fluktuuje pomiędzy okresami o dużej częstotliwości wybuchów przedzielonych okresami spokoju. Stwierdzono, iż w minionych 80 000 lat wystąpiły co najmniej dwa okresy wzmożonej aktywności kompleksu obu stożków[2].

Masyw wulkaniczny obecną wysokość osiągnął głównie w ostatnich 84 tysiącach lat[2]. Pierwotny wulkan Acatenango zapadł się w kierunku południowym tworząc rumowisko-lawinisko aż do terenów odległej o 35 km miejscowości La Democracia, a także wyrzucając materiał na znaczne tereny niziny nadpacyficznej. Obecny kształt północnego wierzchołka Yepocapa uformowany został około 20 tysięcy lat temu, po tym jak rozpoczęło się tworzenie południowego Pico Mayor[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Lista wulkanów Gwatemali

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Acatenango, Global Volcanism Program (ang.). [dostęp 29-01-2013].
  2. 2,0 2,1 2,2 J.W. Vallance, S.P. Schilling, O. Matías, W.I. Rose, and M.M. Howell: REPORT: Volcano Hazards at Fuego and Acatenango, Guatemala (ang.). [dostęp 29-01-2013].