Asymetria informacji
Asymetria informacji (ang. information asymmetry) – w ekonomii oznacza sytuację, w której jedna ze stron transakcji dysponuje większą liczbę informacji od drugiej strony. Stronę, która jest lepiej poinformowana, określa się mianem pełnomocnika (agenta), a stronę poinformowaną gorzej, nie dysponującą pełnią informacji, mianem mocodawcy (principal).
Występowanie asymetrii informacji prowadzi do zaburzeń w rachunku ekonomicznym podmiotów transakcji, co jest przyczyną suboptymalnych decyzji gospodarczych w skali mikro, zaś w skali makro prowadzi do nieefektywnej (w sensie Pareta) alokacji zasobów. W tym ostatnim znaczeniu asymetria informacji jest jedną z przyczyn zawodności rynku, czyli sytuacji, w której mechanizm rynkowy nie zapewnia optymalnej alokacji.
Problem agencji i pełnomocnictwa [edytuj]
W wielu sytuacjach asymetria informacyjna może być blokadą w zawarciu transakcji, gdyż strona, która czuje się niedoinformowana może z niej zrezygnować. Asymetria może również prowadzić do oszustwa ze strony lepiej poinformowanej, która wykorzystuje swoją uprzywilejowaną pozycję – np. sprzedawca w stosunku do kupującego (możliwa jest również sytuacja odwrotna). Strona poinformowana gorzej musi polegać na stronie poinformowanej lepiej. W tej sytuacji dochodzić może do problemów nazywanych problemami pełnomocnictwa (problemami agencji). Należą do nich negatywna selekcja i pokusa nadużycia.
Zapobieganie asymetrii [edytuj]
Na rynkach kapitałowych czynione są starania, aby możliwie zminimalizować asymetrię informacyjną, czyli zapewnić w miarę równy dostęp do informacji wszystkim uczestnikom rynku. Dlatego ustanowiono ścisłe obowiązki informacyjne, w myśl których spółki muszą przekazywać na rynek wiele informacji bieżących, dotyczących ich działalności i np. zmian w akcjonariacie. Zawsze jednak pozostanie asymetria związana z tym, że osoby pracujące w spółce lub dla spółki będą wiedzieć o istotnych zdarzeniach wcześniej niż rynek, dlatego wykorzystywanie takich informacji jest jednoznacznie zabronione, karane i ścigane.
Bibliografia [edytuj]
- Leksykon ( Tekst udostępniany przez redakcję StockWatch.pl na licencji GNU Free Documentation License 1.2 )
- Nicola Acocella „Zasady polityki gospodarczej”; Wydawnictwo Naukowe PWN; Warszawa 2002
