Bańka Lyman-alfa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Animacja przedstawiająca LAB-a otaczającego galaktykę z supermasywną czarną dziurą w jej wnętrzu

Bańka Lyman-alfa (ang. Lyman-alpha blob, w skrócie LAB) – typ obiektu astronomicznego, będącego rozległym obłokiem wodoru, emitującego linię spektralną, znaną jako Lyman alfa.

LAB-y są jednymi z największych znanych obiektów astronomicznych. Największe znane obłoki tego typu mają średnicę ponad 400 tysięcy lat świetlnych.

Nie jest jeszcze znany mechanizm powstawania LAB-ów, ani czy są w jakiś sposób związane z pobliskimi galaktykami. Znane LAB-y położone są zazwyczaj w znacznej odległości od Ziemi.

Pierwszym zaobserwowanym obiektem tego typu jest LAB-1, odkryty w 2000 roku. Światło wyemitowane przez niego potrzebowało 11,5 miliarda lat, aby dotrzeć do Ziemi (z=3,1), jego średnica wynosi 300 tysięcy lat świetlnych, w jego wnętrzu znajduje się kilka galaktyk i jedna galaktyka aktywna.

W 2011 opublikowano wyniki badań obiektu LAB-1, według których światło emitowane przez obiekt w jego centrum obserwacji nie jest spolaryzowane a poza centrum spolaryzowane, tworząc pierścienie wokół centrum. Efekt ten sugeruje, że obiekt rozprasza światło znajdujących się w nim galaktyk, a nie świeci własnym światłem. Badania dotyczą tylko LAB-1 i nie wiadomo czy inne obiekty tego typu także emitują światło w taki sposób[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Matthew Hayes, Claudia Scarlata, Brian Siana. Central powering of the largest Lyman-α nebula is revealed by polarized radiation. „Nature”. 476, s. 304-307, 2011-08-18. doi:10.1038/nature10320 (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]