Bitwa pod Yellow Ford

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bitwa pod Yellow Ford
Irlandzka wojna dziewięcioletnia 15941603
Ruadh Aodh Uî Domhaill.jpg
Hugh Roe O'Donnell
Czas wrzesień 1598
Miejsce Żółty Bród w pobliżu rzeki Blackwater
Terytorium Irlandia
Wynik zwycięstwo rebeliantów
Strony konfliktu
powstańcy irlandzcy oddziały angielskie
Dowódcy
Hugh O'Neill, Hugh Roe O'Donnell Henry Bagenal
Siły
kilka tysięcy 4 000
Straty
200 zabitych,
600 rannych
1 500 – 2 000
Irlandzka wojna dziewięcioletnia

Clontibret (1595) - Carrickfergus (1597) - Yellow Ford (1598) - Curlew Pass (1599) - Cahir Castle (1599) - Moyry Pass (1600) - Kinsale (1601-1602) - Dunboy Castle (1602)

Bitwa nad Yellow Ford, znana także jako bitwa nad Żółtym Brodem (irl. Beal an Atha Buidhe) – starcie zbrojne, które miało miejsce 14 sierpnia 1598 r. w trakcie irlandzkiej wojny dziewięcioletniej (1594–1603). Do bitwy doszło na południe od miejscowości Armagh (irl. Ard Mhacha) w północnej Irlandii.

Walka rozegrała się pomiędzy irlandzkimi oddziałami rebelianckimi dowodzonymi przez Aodha O'Neilla oraz Aodha O'Domhnailla (ang. Red Hugh O'Donnell) a siłami angielskimi dowodzonymi przez Henry'ego Bagenala, zamierzającymi przejąć kontrolę na fortem w okolicy rzeki Blackwater. Podczas marszu z miejscowości Armagh Anglicy zostali zaatakowani z zasadzki przez siły irlandzkie, które zadały im spore straty.

Bitwa[edytuj | edytuj kod]

Ziemie, przez które przechodziły wojska angielskie pokryte były licznymi pagórkami i terenami zabagnionymi, co umożliwiało Irlandczykom przygotowanie zasadzki. W tym miejscu siły O'Neilla okopały się, kopiąc rowy i zasieki. Wkrótce po opuszczeniu przez Anglików miasta Armagh, dostali się oni pod ostrzał muszkietów irlandzkich, co spowodowało rozdzielenie się kilku kompanii angielskich. Anglicy nie mogli liczyć na swoje działa, gdyż te ugrzęzły w błotnistym terenie.

Całkowity chaos i zwątpienie w szeregach angielskich pogłębił się po śmierci Bagenala, który został postrzelony w głowę. W chwilę potem eksplodował proch w obozie angielskim. Zamieszanie wykorzystali Irlandczycy przypuszczając atak na przeciwnika. Kawalerzyści wpadli pomiędzy uzbrojone w miecze wojska piechoty dokonując jej rzezi. Ci z Anglików, którzy ocaleli, próbowali przedostać się z powrotem do Armagh, rozpoczynając odwrót. Irlandczycy podjęli pościg, docierając do samego miasta, które następnie otoczyli. Po trzydniowych rokowaniach, Anglicy mogli opuścić miasto, pozostawiając całą broń i amunicję.

W trakcie bitwy Anglicy stracili 1 500 do 2 000 żołnierzy, wśród nich 18 wysokiej rangi oficerów. Setki żołnierzy zdezerterowało na stronę rebeliantów. Z liczby 4 000 ludzi, którzy opuścili Armagh, powróciła zaledwie połowa. Po stronie irlandzkiej straty szacowane są na 200 zabitych i 600 rannych.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • G.A.Hayes McCoy: Irish Battles, Belfast 1990.
  • John McCavitt: The Flight of the Earls, Dublin 2002.